2018-06-18

Në vend të përkujtimit:Hilmi Haradinaj

Hilmi Haradinaj ty vdekja nuk të tretë por të fal përjetësinë

Sot të përcjellëm në botën e amshimit, por vepra jote e madhe do jetojë sa të këtë frymë shqiptari.
Nga pragu i shpisë sate u rritën trima e dolën heroj, të cilët ti si baba i frymëzove me urti e atdhedashuri, e atëherë kur kohrat e zeza na ranë mbi krye, vepra jote e madhe bani dritë.
Bota e kuptoi që kjo tokë kishte heroj, ata i kishin lexuar në libra për Herkulin, Akilin por ne kishim vërtetë Luanin dhe Shkelzenin, ti si baba u mërzite por si shqiptar  nuk u përule asnjëherë qëndrove stoik, duke i dhënë forcë dhe shpresë një kombi që historia e kishte vra dhe therrë barbarisht.
Por ishim me fat se në oda na u rritën bijtë dhe bijat, aty mësuan besën, aty mësuan kodet aty e kuptuan se çdo të thotë të frymosh shqip.
Hilmi fati yt i madh ishte se linde dhe rrite trima, frymëzim për brezat e që do kalojnë kohët e do vijnë të tjerë pas por vepra juaj u la me gjak për ta shënju përjetësinë që mposhtë kohët dhe vet vdekjen.
Çdo shqiptarë u përkul sot para varrit tënd me respektin dhe nderin më të madh.
Aty kishin ardhë vëllzer e motra nga të gjitha trojet ku filtet shqipja, aty u bashkuan shqipojat nga gjithë kontinentet.
Historia më e re e Kosovës dhe kombit shqiptarë u mbështjellë me Lavdinë e familjes Haradinaj.
Vepra jote e madhe do shndërrit mbi epoka. Vdekja ty nuk të tretë por të fali përjetësinë.
Kombi ynë ka lind njerëz gjigandë burra e gra të pushkës e të penës, të urtisë dhe guximit.
Tiparet e tua të një shqiptari të madh të karakterizuan, në heshtjen tënde ishte mesazhi që ne si shqiptarë t'i mbrojmë vlerat tona dhe mos ta nëpërkëmbim sakrificën tonë e cila u vulos me lotë, plagë e gjak.
Në përjetësi u ndrit emri yt ashtu siç e ndritët shqiptarinë, ju dhe bijtë e pragut tënd.

Jahja Lluka

2018-06-14

Mbresa letrare për fesivalin ndërkombëtar „Drini poetik“

Drita Lushi: Mbresa nga FNP "Drini poetik", 2018

KUR NË SKENË NGJITEN POETËT

Teksa shkoja drejt bibliotekës kombëtare “Pjetër Bogdani”, ku do të zhvillohej dita e parë e festivalit ndërkombetar “Drini poetik” i LSHK-së, ndër të tjera, i thashë mikut tim Azem Osmani (i cili na shoqëroi gjithë atë ditë mua dhe poeteshën Lumturi Ymeri në Prishtinë) se biblioteka ishte shumë e veçantë dhe e bukur. Ai më shpjegoi se ndërtimi i saj ishte mbështetur në tabanin kombëtar dhe po ta shihje nga lart, kishte formën e disa plisave, me kupola të bardha si qeleshja, një simbol i bukur i burrërisë shqiptare.
Pranova ftesën e LSHK-së me kënaqësinë dhe dëshirën për të parë zhvillimin e një aktiviteti letrar në Prishtinë, për të njohur krijimtarinë e poetëve brenda këtij harku kohor të vënë në dispozicion,për t’u takuar nga afër me vetë poetët dhe njerëzit përtej kornizave virtuale,për të këmbyer libra, për të biseduar, për të arritur ose krijuar opinione të reja.
Në fund të fundit, kjo është dinamika e bukur e jetës, aq më shumë e një aktiviteti të tillë, që ka në qendër poetë e krijues, ku lirshmëria dhe poezia janë kryefjala e aktivitetit!

Të rezistosh përmes poezisë

Hapjen e bëri prof.dr. Blerim Latifi, në emër të kryeparlamentit të Kosovës, z. Kadri Veseli, në patronazhin e të cilit mbahej festivali, ku mbajti fjalën ”Të rezistosh përmes poezisë”.
Kryetari i LSHK-së, prof. dr. Shyqri Galica, pasi uroi mirëseardhjen, i lë radhën aktivitetit, që mbahej në 140-vjetorin e Lidhjes Shqiptare të Prizrenit dhe të 550-vjetorit tëvdekjes së Skenderbeut, u mbajtën disa kumtesa nga Prof. dr. Emin Kabashi, Nikola Spathari, mr. Migena Arllati, mr. Areben Veselaj etj.
Pastaj u përuruan librat e rinj të disa autorëve për të vazhduar me pjesën e tretë “Lira magjike”.
Aktiviteti përkoi edhe me panairin e librit në Prishtinë, të cilin s’mund të lija pa e vizituar.
“Lira magjike” ngjiti në foltore poetë të ndryshëm nga Shqipëria, Kosova dhe Gjermania. Nën tingujt e muzikës ajo sallë e vogël dhe e madhe do të ndriçohej nga fjalë shpirti, të bukura, që vetëm poetët dinë të shkruajnë dhe thonë. Në ndryshim kur në foltore ngjiten politikanë, ajo mori ngjyrën e luleve, të barit, të pemëve, të dashurisë, të atdhetarisë, të shpresës dhe të besimit, sepse natyra u ka dhënë krijuesve një shqisë të veçantë ndjeshmërie.
Ky festival, i konceptuar në tri pjesë poetike, “Lira magjike” “Ora e Lidhjes” dhe “Valët e Drinit”, do të zhvillohej në tri qytete, në Prishtinë, në Prizren dhe në Kukës, të tria në funksion të idesë që poezia dhe fjala bashkojnë qytetet, njerëzit dhe thyen kufinjtë!
”Lira magjike”, që nisi në Prishtinë, shoqëroi me muzikën e ëmbël dhe vargjet e poetëve, që konkurronin me poezi të reja të pabotuara askund.
Tematika nga me të ndryshmet krijonin një atmosferë emocioni, lirshmërie dhe bukurie në sallë.
Pas aktivitetit munda të prezantohesha me autorë dhe miq nga Kosova, me te cilët qëllonte që mund të ishim të shqëruar edhe në rrjetet sociale.
Takova aty Albina Idrizin (nënkryetare e LSHK-së), e ëmbël dhe e bukur, Migena Arrllatin, prof. dr. Shyqri Galicën - kryetar i LSHK-së, poetin Xheladin Mjeku, dr. Flora Brovinën, Adem Zaplluzhën, Atdhe Gecin, Flori Bruqin, Maxhun Osmanin, Bedri Zyberin, poezia dhe interpretimi i të cilit më lanë shumë mbresë. Aty ishte Bedri Halimi, Naxhije Kastrati, Agim Desku etj.
Disa i njihja më parë, virtuliasht i kisha lexuar, kisha pasur bashkëpunime letrare dhe tani ishte çasti t'i jepnim dorën sho-shoqit, të këmbenim libra, të shkrepnim foto dhe bisedat të ktheheshin shpejt në hullinë e miqësisë dhe humorit të lirshme, të sinqerta dhe të bukura.
Edhe nga Shqipëria, Anila Qirjazi Mihali vinte nga Përmeti, e takoja për herë të parë. Ishte gjithashtu prof. Fatmir Musai nga Elbasani, Lumturi Ymeri Bersava, Nikolla Spathari etj.
Ndërsa poeti Vladimir Avdulla Allmuça u nderua me Mirënjohje me rastin e 70-vjetorit të lindjes!
Ishte ideuar nga Lidhja e Shkrimtarëve e Kosovës që shumica e të ftuarve të ishin për herë të parë, sepse kjo i jepte dhe në fakt i jep larmi aktivitetit.
Nga Gjermania kishte mbërritur shkrimtari dr.Reimer Eilers, anëtar i Kryesisë së Shoqaës së Shkrimtarëve Gjermanë.
Po atë ditë, Krysia e LSHK-së më besoi që të isha një ndër pjesëtaret e jurisë, së bashku me piktoren dhe poeteshën Miradije Ramiqi dhe poetin Ramë Oraca.
Në mëngjesin e së nesërmes një shëtitje në Prishtinë, që akoma flinte nën pushtetin e dëshiruar të pushimit (ishte e diel), më ndihmoi t'i përshëndetja me vëmendje disa pjesë të saj.
Natyrisht, ka shume për të bërë e për të rregulluar, madje dhe në gjërat më jetësore, gjelbërimin dhe pastërtinë, që janë jeta dhe frymëmarrja e një qyteti, aq më shumë një kryeqyteti.
Prizreni festonte 140-vjetorin e Lidhjes së Prizrenit dhe shkrimtarët e potetët u vendosën të dielën pikërisht aty, për të shënuar këtë përvjetor dhe për të thënë bukur vargjet e tyre.

Tri çmime "Metafora"

Foltores i mungonte një mikrofon dhe kjo bëri që të mos dëgjoheshin poezitë e interpretuara nga vetë poetët dhe që ishin në konkurrim, por gjithsesei ata nuk humbën.
I humbur doli Prizreni (dhe ata që i larguan mikrofonat!), që s’i dëgjoi dot këta njerëz paqësorë.
Pas drekës po në këtë qytet, vijuam në qytetin e Kukësit ku do të mbahej pjesa e tretë, “Valët e Drinit”, në të cilin poetët u mblodhën në pallatin e kulturës për të paraqitur krijimet e tyre.
Juria vendosi që çmimi "Metafora I" t’i jepej poeteshës Sanije Ahmeti - Dubova, për poezinë “Aura e qytetit tim”, "Metafora II", t'i jepej Lumturi Ymerit Bersavës, për poezinë “Midisje gruaje” dhe "Metafora III" Atdhe Gecit, për poezinë “Gruaja perandorake”.
Çmime ikurajuese pati për poetin Hamdi Hysuka, që iu dhurua një komplet librash të Institutit Albanologjik të Prishtinës dhe Ganimete Thaçit kompleti i librave të Adem Demaçit.
Kukësi ishte stacioni i fundit i këtij aktiviteti, por natyrisht mbresat do të vazhdonin dhe pas këtij festivali.
Gjithnjë këto aktivitete sjellin anë të mira, pozitive, sociale, argëtuese, sjellin në vëmendje dhe inkurajim poetët që janë shtresa më e varfër e shoqërisë, por që pasurojne dhe gëzojnë shpirtrat dhe zemrat e njerëzve!
Andaj, duhen përkrahur nga shteti, organet e pushtetit lokal dhe nga çdo njeri që beson në fjalën e bukur dhe në art!

Drita LUSHI
Poete, prozatore
Tiranë, 12 qershor 2018

Letër nga Tirana

REXHEP SHAHU
KU ËSHTË KOKA E HAVZI NELËS
(Fjala e mbajtur në çeljen e ceremonisë së inaugurimit të bustit të poetit Havzi Nela në Kukës, me 12 qershor, 2018)
Është fat i jashtëzakonshëm dhe privilegj i rrallë për mua ta çeli këtë ceremoni historike nderimi për Havzi Nelën, heroin e parë të vërtetë vendas, që nderohet me bust të vogël në këtë qytet të vogël që prodhon histori të mëdha guximi, sakrifice e krenarie.
Havzi Nela, është njeriu e poeti më antikonfromist, që qëndroi, që nuk iku, që nuk tha më fal, që nuk kërkoi mëshirë, që nuk u jargavit, që nuk vdiq në krevat, që nuk u vra duke ikë, që tha hapur nuk ju dua, që tha po, kam folur kundër e jam kundër sistemit komunist, i kam thënë të gjitha çfarë thoni ju, çfarë të doni ju. Falë tij Kukësi quhet qytet i poetit të varur.
I dashur Havzi,
Ti pate jetë e fat të jashtëzakonshëm.
E jetove lirinë dhe burgun me shumë nxitim.
Të gjithë ishin kundër hyrjes në kooperativë, kundër ndërrimit të veshjeve të traditës, kundër ndalimit të fesë por ndërsa të tjerët përshpërisnin e heshtnin, ti u shprehe kundër me zë të lartë në mbledhje.
Pas kësaj u arratise në Prizren e u dënove për arratisje, që quhej tradhëti ndaj atdheut me 15 vjet burg, u ridënove në Rreshën me 8 vjet burg se the në Amerikë e në Europë ka liri e demokraci, u dënove me varje në litar se plagose policin që erdhi të të merrte për në polici se ishe arratisur nga Arrni, vendi i internimit.
Bëre 20 vjet burg, një vit internim dhe të varën në litar me akuzën më të rëndë, terrorizëm. Jo plagosja por edhe vdekja e policit nuk mund të jetë terrorizëm. Partia shtet që urdhëroi të dënoheshe me varje në litar i dinte ato punë. Partia vendoste për gjithçka në ato kohë kur parulla kryesore ishte: Partia – Shqipëria.
Nuk kishte gozhda atë mesnatë të 10 – 11 gushtit 1988, ishin dyqanet mbyllë ndaj nuk të mbërthyen me gozhda por gjetën një copë tërkuzë, një copë litar dhe të varën me të. Më lehtë, më pak punë me të varë se me të gozhdue si Krishtin.
Vdekjen e jetove më tmerrshëm Havzi.
Kur të varën ishe vërtikalisht si predhë rakete plot zemërim drejtuar qiellit.
Ike horizontalisht nga ky qytet drejt varrit natën mbi karrocerinë e një makine tip “Zis”.
Të varrosën pingul, vertikalisht në këmbë në një gropë të hapur shtylle elektrike.
5 vjet e jetove vdekjen pingul në këmbë në atë gropë shtylle. Nuk të shtrinë në varr si gjithë të vdekshmit e botës, nuk ti dhanë dy metër vend për varr, por të dënuan që edhe i vdekur të rrije në këmbë, edhe vdekjen ta jetoje në këmbë në gropë shtylle. Ky është një krim i jashtëzakonshëm i dënuar nga çdo kod penal në botë.
Ti je pa kokë në varr Havzi. Të kanë gjetë pa kokë 5 vjet pas varjes, në gropën e shtyllës që ishte varri yt pingul, varri yt vertikal. Kush ta ka marrë kokën Havzi? Kujt i teproi koka jote? Unë nuk e di. A thua shpendët ta kanë ngrënë kokën. A thua aty në atë shpat përroi ku të ngulën në gropë shtylle – varr ka ardhë ndonjë shqiponjë dhe ta ka marrë kokën, apo kafshët e egra të pyllit. Kur të gjetën të ngulur në gropën e shtyllës me 20 gusht 1993, të gjetën pa kokë, dhe të rivarrosën pa kokë në Kollovoz.
Ndoshta atë mesnatë të 11-12 gushtit 1988 i ke dalë tepër gropës së shtyllës ku të mbollën. Ndoshta koka jote ka dalë tepër… Ndoshta gropa e shtyllës ka qenë më pak e thellë se sa duhej dhe koka jote ka dalë tepër. Ndoshta, ndoshta, ndoshta.
Nuk besoj Havzi se kokën tënde e ka kërkuar Sulltan Ramiz Alia…
Varrim i rrallë ky lloj varrimi pingul dhe ti të rralla i ke gjithë bëmat Havzi.
Trupi yt në Kollovoz e koka jote nuk dihet ku endet, ky është fati yt i tmerrshëm Havzi.
Ke ikë horizontalisht e sot kthehesh vertikalisht me kokë në piedestal, në fronin e heroit.
Të uroj ndënje të mirë mes nesh, mes gjimanzistëve, mes havzinelsave që krenohen e do të krenohen përditë e më shumë me ty se i bën të guximshëm e krenarë.
Si poet, në emër të shkrimtarëve e poetëve që kanë ardhë të të nderojnë, shpreh falenderim të thellë për Bashkinë Kukës, për kryetarin Bashkim Shehu që e vuri bustin e poetit Havzi Nela, që po ia ndërton shtëpinë e tij të shkatërruar në Kollovoz, që do të mbështesë pelegrinazhin e shkrimtarëve dhe aktivitete të tjera për nder të poetit Havzi Nela me 10 gusht 2018, në 30 vjetorin e varjes.
Shumë thonë fjalë e kopalla antikomuniste e patriotike por pak bëjnë punë të tilla të mëdha që mbeten në histori në këtë kohë pa kujtesë të dalldisë së parullave antikomuniste. Vendosja e bustit të poetit Havzi Nela është shembull guximi, trimërie, pune e nderimi të jashtëzakonshëm për heroin tradicional lumjan, shqiptar, që sakrifikoi jetën për fjalën e lirë, për lirinë.
Shpresoj të jemi modeste gjithsej në këtë ceremoni të thjeshtë e modeste nderimi të këtij njeriu që me jetën e vet na mëson edhe ne “Të kundërshtojmë shumë e të bindemi pak”.
Më në fund, besoj se Havzi Nela shpëtoi prej pronarëve, prej matrapazëve e gjobvënësve të shpifur të antikomunizmës.
Kukës, me 12 qershor, 2018

2018-06-08

Pse nuk po ndëshkohën nga bashkësia ndërkombëtare dhe kombëtare krimet serbe në Kosovë



Fotoporteti


Shkruan Flori Bruqi 



Lufta e Kosovës ishte një luftë  e armatosur në Kosovë që filloi në 28 shkurt të vitit 1998, pas sulmit jugosllav në fshatrat Likoshan dhe Qirez në Drenicë të Kosovës, deri në 11 qershor 1999.

Related image

Lufta u zhvillua mes forcave të Republikës Federale të Jugosllavisë, (në atë kohë, Konfederata e Serbisë dhe Malit të Zi) dhe Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës me ndihmë ajrore nga NATO, (nga 24 marsi 1999), dhe mbështetje tokësore nga Ushtria shqiptare.

Related image


Në këtë luftë u dëbuan 800,000 shqiptarë, u vrane 15,000 persona, nga të cilët 2,400 luftëtar të UÇK-së e të tjerët civilë. Gjatë luftës janë zhdukur rreth 5,000 njerëz, fati i shumicës prej tyre është zbardhur deri në vitin 2007, por i madh ka mbetur numri i rasteve të pasqaruara.

Lufta la shumë të vrarë. Që prej marsit 1999, luftimet dhe shënjestrimi i ndërtesave civile la rreth 1,500–2,000 civilë dhe luftëtarë të vrarë.Numri përfundimtar i të vrarëve nuk është isigurtë për çdo palë.

Related image


Në qershor të vitit 2000, Kryqi i Kuq raportoi për 3,368 civilë (2,500 shqiptarë, 400 serbë, dhe 100 romë) ende të humbur, afërsisht një vit pas konfliktit.


Image result for lufta ne kosove 1998-1999

Një studim i kërkuesve të Center for Disease Control and Prevention (Qëndra e Kontrollit dhe Parandalimit të Sëmundjeve) në Atlanta, Gjeorgjia publikoi në vitin 2000 në një gazetë mjekësore the Lancet se ka pasur rreth “12,000 të vdekur në të gjithë popullsinë” të cilat kanë si shkak luftën.

Ky numër u arrit gjatë vëzhgimit të 1,197 shtëpive nga shkurti 1998 deri në qershor 1999. 67 nga 105 vdekje të raportuara në popullsinë e përgjithshme kishin si shkak trauma të shkaktuara nga lufta, nga kjo del shifra e 12,000 të vdekurve nëse zbatohet kjo shkallë vdekshmërie në të gjithë popullsinë e Kosovës.

Related image

Shkalla më e lartë e vdekshmërisë ishte te meshkujt nga 15 deri 49 vjeç (5,421 viktima të luftës) si edhe për meshkujt mbi 50 vjeç (5,176 viktima). Për personat nën 15, përafërsisht 160 viktima për meshkujt dhe 200 për femrat.

Image result for lufta ne kosove 1998-1999

Për femrat nga 15–49 vjeç rreth 510 viktima; më të mëdhaja se 50 vjeç rreth 541 viktima. Autorët gjithashtu shkruan se nuk mund të ndahen humbjt civile nga ato ushtarake pasi u kryen shumë vrasje ndaj njerëzve të paarmatosur.

Në një studim të vitit 2008 nga Humanitarian Law Center (Qëndra Ligjore Humanitare), Komisionit Ndërkombëtar të Njerëzve të Humbur, dhe Komisionit të Njerëzve të Humbur të Serbisë bënë një listë emër për emër për viktimat gjatë dhe pas luftës. Sipas Librit të Kujtimit të Kosovës, 13,421 njerëz u vranë në Kosovë gjatë konfliktit, nga 1 janari 1998 deri në dhjetor 2000. Nga ajo shifër, 10,533 ishin shqiptarë, 2,238 serbë, 126 romë, 100 boshnjakë dhe të tjerë.

Related image

Jugosllavia raportoi se sulmet e NATOs shkaktuan nga 1,200 deri në 5,700 të vrarë. Sekretai i Përgjithshëm i NATOs Lord Robertson, shkroi se pas luftës “numri i saktë i të vrarëve nuk do të njihet kurrë me saktësi” por gjithashtu ai i dha disa shifra të dhëna nga një raport i Human Rights Watch si përafrimi më i saktë.
Image result for lufta ne kosove 1998-1999

Ky raport numëronte nga 488 deri në 527 civilë të vrarë (90 deri në 150 prej tyre u vranë nga përdorimi i bombave thërrmuese) në 90 incidente të ndryshme, më i keqi nga të cilat ishte rasti i 87 shqiptarëve refugjatë në afërsi të Korishës.

 Sulmet në Kosovë ishin në përgjithësi më shumë vdekjeprurëse për shkak të situatës ngatërruese me lëvizjet e shumta të refugjatëve, vetëm një e treta e incidenteve numëronin më shumë se gjysmën e viktimave.


Related image


Oficerë të Policisë kanadeze duke hetuar për një varr masiv, në praninë e Marinsave të SHBA

Numra të ndryshëm janë dhënë për vrasjet e shkaktuara nga forcat jugosllave përgjatë viteve. Rreth 800,000 shqiptarë të Kosovës u dëbuan dhe rreth 7,000 deri në 9,000 u vranë, sipas The New York Times.

Image result for lufta ne kosove 1998-1999


 Departamenti Amerikan i Shtetit numëron rreth 10,000 të vrarë, e cila citoi abuzimet e të drejtave të njeriut si shkaku kryesor i sulmimit të Jugosllavisë.

Image result for lufta ne kosove 1998-1999


Ekspertët statistikorë që punonin për Gjykatën Ndërkombëtare Kriminale për ish Jugosllavinë (ICTY) raportojnë për një numër total të vrarësh prej rreth 10,000 njerëzish.


 Eric Fruits, profesor i Universitetit Shtetëror të Portland, debatoi se analizat e ekspertëve janë bazuar në të dhëna me gabime dhe se asnjë prej përfundimeve të tyre nuk mbështetet nga ndonjë analizë statistike.

Related image

Humbjet e Ushtrisë Çlirimtarë të Kosov[s ishin të vështirë për tu llogaritur. Sipas shumë raporteve rreth 1,000 të vrarë në rradhët e UÇK-së.

Related image

Vështirësitë rriteshin në llogaritjen e shifrave të sakta. Gjërat komplikoheshin pasi ishte e vështirë të përcaktohej se cili ishte anëtar i UÇK dhe kush jo pasi e gjithë popullsia shqiptare e mbështeste luftën e tyre dhe shumë bashkoheshin edhe pa pasur një uniformë ushtarake të përshtatshme. Për shembull, jugosllavët konsideronin çdo shqiptar të armatosur si anëtar të UÇK, pavarësish se mund të ishte një punonjës i armatosur me leje.
Image result for lufta ne kosove 1998-1999

 Edhe për shkak të diferencës së madhe në armatim dhe numër me jugosllvët, UÇK detyrohej të bënte luftë guerrilase dhe në zona informale dhe shpesh luftëtarë mund të jenë vrarë por nuk janë raportuar pasi nuk kishin mjete identifikimi.






Kosovës i ka mungua guximi i të qenit shtet. Shumica e ish prokurorëve dhe gjyqtarëve shqiptarë në kohën e UNMIK-ut kanë qenë ish komunistë dhe kanë punuar në kohën e kasapit të Ballkanit, Sllobodan Millosheviç.

Related image


Edhe pas këtyre viteve akoma nuk janë arrestuar kriminelët serb, aktorët e vrasjeve të shqiptarëve në Kosovë. Gjatë viteve 1998/99, në tërë Kosovën, pra në çdo vendbanim shqiptar, policia dhe ushtria serbe ekzekutoi, masakroi mbi 15.000 shqiptar.


Related image


Ata, nuk kursyen asnjë shtresë apo gjini, fëmijë, pleq, gra dhe të rritur, duke ushtruar çdo lloj torture mbi shqiptarët, vrasje, mizori, tortura, dhunime, persekutime, prerje gjymtyrës, vepra më çnjerëzore, vepra të cilat mund t’i bënin vetëm kanibalët ose mund të ndodhnin në mesjetë.

Përveç kësaj, janë djegur 116.000 shtëpi , dhjetëra mija të dhunuara dhe ndjekja e afër 900.000 mijë banorëve.


Related image


Për vrasjet e këtyre shqiptarëve, shumë pak serb, mos të them iasnjë u ndëshkuan, ndërsa ka raste që komandantët e UÇK-së janë dënuar për përdhunime dhe vrasje të shqiptarëve.


Lirisht mundemi të themi se sistemi juridik në Kosovë është i komprometuar.

Më shumë se 20.000 foto dëshmi i janë dërguar Komisionit për Krime Lufte, të cilat kanë qenë foto të krimeve, kriminelëve, por edhe varrezave masive.

Related image


Serbët na dalin shumë të privilegjuar në Kosovë, që nga shekulli i 15, politika e tyre vazhdon edhe sot, e atë në qeverisjen edhe të liderit politik të UÇK-së, tani president Hashim Thaçi dhe kryeministrit Ramush Haradinaj.

Politika serbe u mundua që në arenën ndërkombëtare ta trajtojë luftën e Kosovës si baraspeshë e luftës, duke balancuar krimin dhe duke trajtuar rastin e Kosovës si një aksident historik. Fatkeqësisht Bashkësia Ndërkombëtare ra pre e politikës serbe. Por në anën tjetër, për zbardhjen e krimeve të kryera nga shteti serb në Kosovë, sikur nuk po i shkon për shtati hulumtuesve të drejtësisë. Po ndodh një hezitim që kriminelët serb autorët e krimit të dalin para drejtësisë.



Image result for lufta ne kosove 1998-1999


Serbët manipuluan ndërkombëtarët me trillime, mashtrime, gënjeshtra dhe bënë që shumë pjesëtarë të UÇK-së të dërgohen padrejtësisht në Gjykatën e Drejtësisë në Hagë. Shumë nga çlirimtarët u arrestuan me dëshmitë që bëri Serbia kundër luftëtarëve shqiptar, vetëm për një qëllim, se Çlirimtarët penguan agresionin serb për zhdukjen-asimilimin e shqiptarëve, spastrimin etnik në Kosovë. Nuk akuzojnë serbët që bënë krime, por akuzojnë çlirimtarët, me ato akuza se çfarë i thonë kriminelet serb. E kështu duke bërë padrejtësi me çlirimtarët, janë lënë në harresë mijëra kriminel serb që bënë krime dhe gjenocid në Kosovë.


Related image


Tani, kur ka ardhur koha të krijojmë shoqëri të re dhe të pastër akoma kriminelët serb sillen vërdallë nëpër Serbi, por edhe nëpër vendbanime serbe në Kosovë, posaçërisht në veri të vendit.


Image result for lufta ne kosove 1998-1999

Krimet po vjetrohen dhe askush nuk bënë ndonjë presion te organet e drejtësisë të dalin para drejtësisë aktorët e krimit. Krimet e luftës, nga vet natyra, është vështirë të trajtohen në cilëndo shoqëri në një mjedis të pas lufte.

Nëse e shikoni Kroacinë, ajo ka vepruar krejt ndryshe, ka hapur dhjetëra mija raste, ka shpallur mijëra dënime penale ndaj kriminelëve serb dhe organeve të sigurisë.

MUZEU ATEIST SHKODER



Image result for fritz radovani



MUZEU  ATEIST  SHKODER


I VETMI    BOTË
9 QERSHOR 1973: INAUGUROHET MUZEU ATEIST
   NË SHKODER – I  VETMI    BOTË    SHEKULLIN  XX…

45 VJET janë ba nga dita e inaugurimit të Muzeut Ateist “I VETMI NĔ BOTĔ’ dhe, as sot nuk kemi një studim të plotë, që perveç ideatorëve të Byrosë Politike të PPSh, Populli Shqiptar nuk di as qellimin dhe as funksionin që ka krye ai muze antinjerzor dhe antikombtar, i hapun në qendren historike të Shqipnisë së Gjergj Kastriotit-Skenderbeut.
Ai Muze Ateist u ndertue mbi gropat pa shenja dhe Emna të të vramëve dhe të mbytunve nga sigurimi i shtetit komunist, që ashtu si hapi atë “Muze I VETMI NË BOTË, ashtu edhe ka krye GJENOCIDIN KOMUNIST TË VETMIN NË BOTË!”
Ky Gjenocid antinjerzorë asht krye me mjetet ma të dhunshme dhe të mnershme kunder Klerit Katolik Shqiptar, që në këte 45 vjetor duhet të na rikujtojnë Martirët e Mëdhaj që dhane jeten e vet, per një Ideal Fetar dhe Atdhetar të pavdekshem dhe të Perjetshem:
Imzot Ernesto ÇOBA (1913 – 8 Janar 1980);  Don Zef BICI (1919 – 10 Maji 1968);
Don Mark DUSHI (1920 – 10 Maji 1968);       Don Marin SHKURTI (1933 – 1 Prill 1969);
Don Shtjefen KURTI(1898– 20 Shtator 1971); Don Anton DOÇI (1915 – 1973);
Don Mikel BELTOJA(1935 –10 Shkurt 1974);Don Prekë NIKÇI (1921 – 15 Mars 1974);
Don Mark HASI (1920 – 11 Shtator 1981);        Don Lazer JUBANI(1925 – 29 Korrik 1982);
Don Lec SAHATÇIJA (1906 – 4 Prill 1986);    Don Nikoll GJINI (1911 – 1987);
Imz. Lazer SHELDIJA(1928-10 Shtator 1988)  Don Pjeter GRUDA (1922 – 13 Janar 1989);
1944 – 1989 Gjenocidi ka vra dhe zhdukë 65 Klerikë Katolik në Shqipni.
Mbas 1967 të burgosun dhe të dënuem me shumë vite punë të randë, janë 23 Klerikë të besimit Katolik. Perjashtimi i Besimeve tjera nga ky “revolucion” barbar kishte qellim kryesor metoden e vjeter anadollake “Perçaj e sundo”! Pasojat vazhdojnë edhe sot nder të gjitha Trojet Shqiptare, tue fillue me Shtëpijat Muze të vjetra deri te ato të Atdhetarëve At Gjergj Fishta, Luigj Gurakuqi, Osman Kazazi, Kulla e të Madhit Prekë Cali.
Muzeu Ateist nuk duhet shkatrrue asnjëherë! Aty duhet punue per me u ba një nga ma të mëdhajat Biblioteka të Shqipnisë, ku duhen ruejtë me kujdesin ma të madh të gjithë botimet e lbrave dhe revistave të “Realizmit Socialist” nga viti 1944 e deri tek botimi i Librit të fundit të kësaj epoke shkatrrimtare të Shqipnisë Europjane!
Aty duhen protokolue diskutimet e të gjithë “revolucionarëve të 1967” të cilët, nga viti 1944, nuk kanë pushue tue akuzue dhe shpifë per qytetarët, e madje, tue kerkue edhe pushkatimin e sa e sa vetve të pafajshem, që sigurimi kerkonte me i zhdukë edhe si fise.
Askush nuk asht burgosë e interrnue pa “deklarata fallco” nga dashakqijtë e paturp.
Askush nuk asht largue ose pushue nga puna pa shpifjen e një agjenti barbar!
Askujt nuk i asht kontrollue shtëpia dhe shtetizue pa aprovimin e kryesisë së lagjeve.
Askush nuk ka shkue agjent jashta shtetit pa u garantue kthimi i tij nga një komunist.
Askush nuk e tregon një vend pushkatimi pa aprovimin e degës së mbrendshme.
Askush nuk tregon vrasësit nder piramida dhe kush urdhnoi tek vendi ekzekutimit.
Askush nuk boton listat e diskutantëve në 1967 në Institutin Pedagogjik Shkoder.
Askush nuk tregon kush ua pergatiti diskutimet kunder klerikëve nder gjyqe...
Askush nuk tregon ideatorët e burgosjeve dhe interrnimeve apo nisjes nder male...
Askush nuk tregon kush vjedhi dhe po i perdorë punimet shkencore të të vramëve...
HAPNI DOSJET, MOS KINI FRIKË NGA TË VRAMIT DHE TË ZHDUKUNIT !
“Të gjallët vazhdojnë me hanger bar, por parimet nuk i shkelin...” Kjo asht porosia!
***
Revolucioni kultural dhe ideologjik i 1967 mbasi shkatrroi Gjuhen dekompozoi Njeriun!  
Mbas mbylljes perfundimtare të objekteve të Kultit, drejtuesi anadollak i “Revolucionit Kulturor të vitit 1967” skilja Ramiz Alia, krijoi në Shkoder një Komision me një nga besnikët e tij të njohun Jup Kastrati “Kryetar i komisionit perzgjedhjes leteraturës fetare kishtare”, i cili i ka sherbye deri në vdekje. Mbasi grumbulluen dhe seleksionuen të gjitha veprat letrare nga bibliotekat e institucioneve dhe ata personale, dorshkrimet dhe punimet me vlerë vazhdojnë me u botue edhe sot nga hajdutët “dr. Prof...”. Tepricat e materialeve u ekspozuen në “Muzeun Ateist”, të cilin unë nuk e kam pa asnjëherë dhe, as nuk kam punue kurrë aty, as kur pergatitej hapja e tij, ndonse agjentët e sigurimit dhe bijtë e tyne (që ua kalojnë per poshtersi e shpifje edhe baballarve e nanave të veta), deri pak vite perpara vazhdonin me më akuzue se kam punue si piktor aty. Nga piktorët e angazhuem me punue aty unë kam njoh disa, po as nuk dyshoj se shpifjet kanë dalë ose dalin prej tyne, mbasi ata më kanë shpreh keqardhje per foton e vllaut të arrestuem dhe të dënuem 10 vjet, që asht vendosë dikund me grupin e klerikëve. Vertetë që në vitin 1996 unë mora Dokumentin e Pastertisë së Figures sime, po ai Dokument duhet të fillojnë nga viti 1953, kur ishe trembdhjetë vjeç, dhe nuk kam pranue asnjëherë me i sherbye asnjë organi të sigurimit të shtetit, edhe pse kerkoi me më aktivizue sekretari i rinisë së shkollës Pedagogjike Jani Çomo me Emil Mborjen. Dy figura të njohuna terroriste.
Shteti Shqiptar asht i vetmi që vazhdon me nderue dhe dekorue shpifsa e terroristë, që nder dosjet e tyne vlon gjaku i të Pafajshemve, që me mënyra të ndryshme vazhdojnë me vuejtë, nuk i kanë kthye pronat, nuk i japin punë fëmijve, se nuk i GARANTON njeri!
Edhe kjo rrugë pa asnjë “Dritë në horizont”... Asht Ri-ngjallje ose Vazhdimsi!
Vrasësve tradhtarë të Popullit Shqiptar mos ju shlyftë kurrë Gjaku nga dyertë e tyne!  
            Melbourne, 8 Qershor 2018.











Fritz Radovani u lind në Shkodër me 6 janar 1940. Në bombardimin e bamë nga Aleatët me 13 tetor 1943 në Tiranë, ìu vra i ati Kol Radovani, major i policisë shqiptare dhe u rrit me t'ëmën. Në vitin 1956, në Shkodër ka përfunduar shkollën e mesme Pedagogjike. U emënue nga Ministria e Arsimit në Burrel, në fshatin Macukull. Për nevoja shendetsore u kthye në Shkodër dhe u emënue disenjator në Kabinetin Pedagogjik, ku punoi 4 vjet. Mbas katër vjetësh,kaloi mësues në lagjen Liria po në Shkodër. Gjatë asaj kohë pra, në vitin 1965 ka përfunduar Liceun artistik me korrespondencë në Tiranë. Nuk ìu dha e drejta me vazhdue shkollë të lartë për arsye biografie. Në vitin 1968 në periudhën e Revolucionit Kultural, mbas arrestimit të dytë të vëllaut të madh, u transferua në fshatin Kosmaç, mësues në klasat fillore. Në vitin 1969, u largua nga arsimi dhe u emënue piktor në fabrikën e Tekstilit Shkodër. Aty nuk vazhdoi vetëm dy vjet me titull Piktor dhe kaloi në organikën e asaj fabrike si punëtor reparti stampimi deri me daljen në pension të parakohshëm në vitin 1992.

Që nga viti 1967 nuk ka pas të drejtë as me marrë pjesë në ekspozita pikture.

Që nga viti 1945 dhe deri në vitin 1998 (tue përjashtua vitet 1961–1964) ka pas vazhdimisht një njeri të familjes në burgjet e kampet e shfarosjes, prandej edhe ka qenë gjithmonë i përfshimë në “luftën e klasave” të pushtetit komunist. Në vitet 1945 janë arrestuar dy dajat Paulin e Mikel Prennushi. Paulini ka ba 5 vjet burg e 5 vjet internim. Mikeli ka ba 10 vjet burg. Në vitin 1946 është arrestuar axha i nënës At Mati Prennushi, Provincial i Françeskanëve të Shqipërisë, i cili është pushkatuar me 11 mars 1948. Në vitin 1948 është arrestuar daja tjetër prift Don Kolec Prennushi, i cili mbas hetuesisë ka vdekur në vitin 1950. Në vitin 1950 është arrestuar vëllau Alfonsi, dhe është dënue 8 vjet burg me grupin e studenteve të Gjimnazit Shkodër. Eshtë arrestuar prapë në vitin 1967 dhe është dënue me grupin e klerikëve të Tiranës, me 10 vjet burg për pikëpamje fetare tue u përfshi në nenin e “Agjitacionit e Propagandës kundër pushtetit”.

Në vitin 1991, në muajin janar u zgjedh Kryetar i Sindikatës së Fabrikës Pëlhurave të Shkodrës, në periudhën e lëvizjes antikomuniste në Shqipëri. Po këtë kohë u zgjedh edhe anëtar i Kryesisë BSPSh (Bashkimi i Sindikatave të Pavaruna Shqiptare) në Shkodër, për sektorin e propagandës dhe marrëdhënieve mes besimeve. Ka kontribuuar në përmbysjen e qeverisë komuniste të Ramiz Alisë, tue organizuar mbledhje, mitingje, greva dhe në radio “Shkodra” e gazeta, me artikuj kundër komunizmit. Nuk u pajtue asnjëherë me demagogët dhe komunistët e konvertuem në “demokrat” e “socialist”, për këtë arsye edhe nuk kam ba pjesë asnjëherë në asnjë parti politike të djathtë as të majtë. Kjo e ka shtye që në vitin 1997 me u larguar nga Shqipëria ilegalisht, mbasi u kercnue me vrasje. Në vitin 1998 u kthye në Tiranë dhe në vitin 2000 ka emigruar në Australi. Edhe këtu nuk kanë munguar veprimet kundër tij nga metastazat e Sigurimit famëkeq të komunistëve të Tiranës. Falë Shtetit Australian që i ka siguruar jetën.

Këtu ka përfunduar në vitin 2002 librin “Një monument nën dhe” dhe ka vazhduar punën për një botim të dytë të librit “At Pjetër Meshkalla S.J.”, i botuem për të parën herë në Shqipëri në vitin 1993. Në vitin 1992-1993 është bashkautor i librit “Martirizimi i Kishës Katolike Shqiptare 1944-1990”, libër i cili i është dhurue Papës Gjon Pali II, me rastin e vizitës në Shqipëri me 25 prill 1993. Kam përfundue edhe librin “Gurt’ e Parë” dhe është futë në “labirintet e demokracisë përparimtare”, me mujtë me i dhanë rinisë një punë tjetër modeste nga ana eme. Dy të fundit janë dorëshkrime. Përveç “publicistikës” tashti Radovani po punon mbi një libër të vogël (xhepi) për mësimin e bazave të para të GJUHËS SHQIPE (Gegërishtja e sotme), për nxënësit e rritun në Australi që kanë përfunduar shkollat e ulëta e nuk njohin Gegërishten.

2018-06-07

Poetja Selvije Tërnava-Silva është krijuese e kohës që shkruan për dashurinë, atdheun, lirinë dhe njeriun shqiptar

Silva Ternava, poetja që vargëron me mall e dashuri për vendlindjen



Selvije Tërnava-Silva  u lind në Fushë Kosovë dhe kreu studimet në Universitetin Pedagogjik të Prishtinës. Është rritur në një familje me taban të fortë patriotik, ku qysh në djep është mëkuar me dashurinë e zjarrtë për Kosovën e pushtuar. Qysh e vogël ishte e dhënë shumë pas tregimeve e këngëve të trimërisë, që duke i dëgjuar të risin sigurinë, krenarinë në vetvete dhe të bëjnë të ndjehesh e fortë dhe e denjë për vendin ku ke lindur. Ashtu e urtë nga natyra, Silva merr lapsin qysh fëmijë dhe nis të shkruajë poezitë e para. Shkruante dhe dërgonte për botim në gazetat dhe revistat e kohës. Ka botuar te “Kosovarja”, “Zëri i Rinisë ” dhe revista të tjera. Letrat dhe shkrimet e saj janë mirëpritur dhe vlerësuar në atë kohë, e shumë prej tyre janë lexuar dhe në emisionet e ndryshme të Radio Prishtinës. Ësht fituese e disa çmimeve dhe pllakave muzikore që jepeshin si stimulim. Në moshën 17 vjeçare shkruan romanin e pabotuar kurrë, sepse dorëshkrimi i këtij libri, së bashku me shumë fletore tjera të mbushura me poezi e tregime, i rrëmbeu flaka e luftës. Tani vjen në rradhët e poetëve, me një debutim dinjitoz. Poezitë e saj pëlqehen nga lexuesi dhe ka vlerësime shumë inkurajuese, sidomos te Zemra Shqiptare. Jeton me familjen e saj si refugjate në New Zeland, me një zjarr dhe mall e dashuri të pashuar për Kosovën ku e ka shpirtin e saj. Është e martuar, ka dy fëmijë dhe ëndërron kohën kur të kthehet e të punojë e jetojë në Atdhe. Zonja Ternava defolon në faqet e Vargut në përjetësi me poezitë Dëbora e lagjes sime, Fëmijët e lagjes, Anita, Nëna ime, Amaneti i fundit, Vapë në Prishtinë, Udhëtimi në përjetësi (Kushtuar viktimave të Himarës) etj. Kjo biografi e Silveseshte botuar ne Antologjite poetike: " Keshtjella e Endrr ave" dhe"Vargu ne Perjetesi" nga poeti ynë i mirënjohur(Eduard M. Dilo)




Selvije Tërnava-Silva ,është poete e cila u bë zë i kohës,e cila vargëron me mjeshtri të rrallë,vargjet e së cilës sigurojnë vlera të njëmendta artistike,përmes të cilave diçka ndizet,flakëron,fisnikron,dhe si e tillë është shumë e mirëpritur tek lexuesit.Silva Tërrnavën e kam njohur në Koblenz të Gjermanisë,ditë më parë në themelimin e Kuvendit të Lidhjes së Krijuesve Shqiptarë në Mërgatë(LKSHM);ku mendoj se arti ishte privilegji më i madh që na njeh me krijues,si është krijuesja jonë e mirëfilltë Silva Tërrnava.



Për lexuesit  e Agjencionit "Floripress" , botojmë një cikël të zgjedhur poetik nga Silva Tërrnava.



EJA ...



Eja të fal përqafimin

Të dhuroj ëndrrat

Në varkën e detit t’ëmbël

Te lundrojmë drejt pikëpjekjes

Ku s’na gjen njeri

Të harrojmë gagarisjet e kohës

Siluetë në skaj të botës...



Të strehojmë në shtrojer

Stinë aromëgjelbër

Te fluturojmë reve të bardha

E yjet mbledh n’shuplakë

Marshojmë shtigjeve flakë



Të mundim akrepat e kohës

Mes gjallimit e vdekjes!



PËRFULIME



Me vargje u përfëlita

në dallgë deti u qulla,

Maleve zhagitem

fushave përpëlitem

Penda ime ngjyrë gjaku

Përfulima pa ndalë

gjer në Krujë të Skënderbeut

në Butrintin antik

Gjirokastrës gurët ia lava

Syri kaltër pafundësi

ëndrra (s’)më fle n’Çamëri

koha kafshon dhembjen

e lumi rrjedhë prajshëm



Gjarpëron për Manastir

me plagë nën sqetull

ofshan Kala antike me sy kah Skupi-a

mbledh shkronjat

një bujtinë n’Hanin e Luginës

një copë diell prej Prishtinës



Ibri përlotet n’ Mitrovicë

Trepçës flaka i del

tymon deri n’Ulqin

mbi Kullën e Oso Kukës

në msojtoren e Pukës



përfulime në vapor

njelmësisë t’Adriatikut

Në Shkodrën e urtisë

Në qytetin e fikut

Në ullishten e magjisë

janë ijet e Etnisë…



SY MË SY



Derisa percillja ylberin

ç’ më doli një re e zezë

eh...

Shpërndau ngjyrat,

apo më trembën ca shqetësime

Sy më sy me kristalet

Ngjyrëplot shkëliqme



Me afsh mallkova rezezën

Që shprish akordin mrekullis

Më magjepsë

më bën të harroj qoftë për një çast

anagaramet e tërthorta

Perpiqem t’i shërbej shpirtësis

e vetmuar

pikturë në murë

freski ylberi gurrë...



O sa më pëlqen kjo freski ylberi

Në dritaren time t’ vetmisë

Më mbështjell trupin e njom

Fare pa pikëpyetje,

Pa pikë të çudisë

E më valvitë

Në djepin e dashurisë ...



Prag shtëpie…

Kalldrëmi im
i thepisur rënd
nën thundrën shekullore,
shkëputur fije, fije
vargje historie
të Aleksandërit
e Ilirie.

Para dere
ngjyrosur
me bojë toke
të mbylltë,
e pluhurosur,
ndryshkur
në pellgun e kohës
provë lashtësie

Aty ishte edhe një
GURË SHTËPIE



Lëvozhgë jete

Mbase jeta..!?
thash:
jam në brendinë,
rrugëtim shkëmbor,
gjakoi,
vështire,
shikoj mbrapa
me kot,
e vërteta,
lëvozhga e jetës
krisur ti e di …?!

Siç e di britmën,
lotët e dhimbjes …
qarë,
lumturi …
… vjen..
nesër …
a do të …!!!


Mos harro Kosovë!

Identitetin ta mohuan,
përtokë te shkelen
për Pazar,
të shkarraviten neper truall
të shqyen copë e grimë,
kartën, emrin, mbiemrin,
po dhe fotografitë,
të zhveshën
në të reshur të hodhën…
Lumi i mori,
i derdhi përtej oqeaneve
e ty të pajisën në karton të verdhë,
holokaust
në shekullin njëzet e një,
pa shkronjë,
pa ditëlindje,
pa orë,
vetëm me


TRE NUMRA …

me thonj të gjakosur
u zvarrite deri ne piedestale,
me gjoks të plagosur
të Bijave,
Nenave ,
Djemve,
për vetveten,
Idealin,
Kombin…



Klithje

sa me mungon sonte
sa shumë kam për te thëne
flas me veten…
s’me dëgjon njeri
zemra me digjet’
vetmia me djeg
prushe ne shpirtin e thyer
unë qaj…
lotët s’kanë te ndal
sonte te jam drejtuar
e dashura Nene
se me gërryen thellë
e skam si tju them
athua ka fjalë te shpreh
dhimbjen
shtrëngimin
qe ngullqon
e sme le dot
vullkan qe vlon
llava dhe une shtegun ta gjejme..




Pa Atdhe është mërgimtari
Pagëzuar me emër të ri
Kurbetqar tani më thërrasin
Edhe atje nga vij …

Veten dot se gjej
Rënd andej vështirë këtej
Shpresoj një ditë t’rifilloj jeta
Në vendin ku s’kam vend…

Dhe sogjoj nëpër shtegtime
Ashtu hiç pa kohë
Për çdo ditë nga agimi në muzg
Kërkoj prehjen t’plote …

Pyes diellin
Për rreze t’errëta
Vallë kalove n’ato male
Me shqiponja e sorkadhe?

Edhe zogut lart në qiell
Që fluturon me nxitim
I lutem të përcjellë
Ofshamë dhimbje për vendin tim.

Vendin tim braktisa
Jam sot refugjat…
Kaluar male dete e fusha
Migruar larg shumë larg…

Do fluturoj si dallëndyshe
Lajmëtare këtë pranverë
Lulëmimoze t’mos vyshket
Veç n’Atdhe kam erë.

Te kam!

Erën tuaj
n’lëkurën time bart

te kam
edhe kur s’te kam

Erën tende mbaj
te frymoje
në mendimet te ledhatoj

këtu je
edhe kur nuk je
Kurr s’do te të le!


Jeta Ime

( kujtim nga kurbeti )

kurrë s’pata frik nga nata
në terr kishte
xixëllonja
me zëra të bukur
kur dorë për dore
nëpër livadh numëronim yjet
plot shkëlqime
e kur ndonjë shuhej në lartësi
mbyllnim sytë
për një dëshirë
ti më je pasqyrë imja
dëshmitarë e sherrit e t’mirësisë
shoqërues në dashuri
buzëqeshje që më njeh n’vaje
shikues në vëllimet e mia
tutor në rrugëtim...
me rrënjë motra
me zemër shoqe
ti më je yll
fshihesh nën re
që gjithmonë më vjen pas
motra ime,
...Jeta ime.


NENA IME



Dua te fluturoj

Dua të shkoi

Atë shikim hyjnor prapë ta takoj

E di se diku është duke me pritur

Ashtu e dashur dhe e brishur

Atë shikim qe pash për herë te pare n’ketë jetë

Ti them se sa shumë e dua me fjale ketë here

Dhe shume te tjera qe si ka dëgjuar…

Dua ti them ati shikimi te mëshiruar



Ti je hyjneshë e mirësisë, qe solle paqen dhe dëlirësin

Ti mbushe zemrat me ngrohtësi,

Ti je frymëzime për rini

Edhe atëherë kur unë lozja e lazdruar

Buzëqeshja kurrë nuk te ka munguar

Ti je mjeshtër I rehatisë

Ti je buzëqeshje ne buzën me vaje

Ti je ilaçi I zemrës se vrarë

Ti je dielli ne dite me shi

Je dhe yll për udhëtarin ne vetmi

Ti je brumi I besueshmërisë

Ti je thesar mrekullisë



Dashuri lakuriq


shpirtin bardhe derdha
me germa zi
thjesht lakuriq
ne sofrën e dashurisë
bujare me traditë
buke përmbyset mos u be..


O ARSYE


hej
s’u ngope...?!
ego
injorancë

O arsye
humbe krenarinë
kushtrimi bie
mos luaj
mos për bukën e Zotit
se gjaku do te përcjell
as hijen tende s’do e kesh te lehte
këndellu
nen lutjen e Nanës
Motrës
gjuhës
Kombit



LOTI



Troket rigë shiu

natën e thellë

Hutini koordinon simfoninë

e hijeve...

Pika rrëshqet në dritaren pranë

Në harkun e kohës

Vallja e lotit vazhdon

unë fshij faqen...



Mulliri i Arteries


As koha,
as myku,
nuk të ngjyrosën me harresën,
aty ku mulliri i arteries nuk pushon së trokituri



KUR DASHURIA MBRETËRON


Kur dashuria mbretëron
dashuri shpërndanë
është dashuri e mbarë
me një vrullë ndër damarë

Kur dashuria mbretëron në mua
dashuri mbretëron në ty
largësia s’ka rëndësi
kësaj i thonë dashuri

Kur dashuria mbretëron
është burim i pashterrur
mos u brengos i dashur
nuk na duhet asgjë tjetër

Kur dashuria mbretëron
është krejt këtë që kemi
largësia s’ka rëndësi
Dielli ngroh pandërprerë

Kur dashuria mbretëron
dashuri në mua dhe në ty
janë petalet e trëndëfilit
në cepin e buzës së fryrë

Kur dashuria mbretëron
bulon mbi venat tona
dashuria shpirtebardhesi
largësia s’ka rëndësi

Kur dashuria është në mua dhe në ty




Fotografia e Silva Ternava



Poezitë e poetës Silva Tërnava , kanë ndjenjën- karakteristikën themelore të lirikës. Pasqyrimi aq ideor i ngjarjeve, në të cilat sigurisht, autorja rrëfen nga pika e fatit, si referim i saj i besueshëm, akte të përballjes normale, pika synimesh, kohë dhe shtrirje, emocione, kujtesë, gëzim, pak hidhërim që më pak zë e thotë hera-herës, mirëpo, si element më kyq, është durimi. Këmbëngulja e autorës për të duruar, sjellë notë proteste te lexuesi, sjellë brengë emocionale te lexuesi, pritje deri te durimi, pra, ashtu si autorja konfirmon durimin që e lidhë me pritjen, të njëjtën domosdo do ta bëjë dhe lexuesi- tash, këtu autorja paksa tenton imponim të mendimit të vetë, mirëpo nuk i referohet dhënies së elementeve, por marrjes së tyre, andaj edhe lexuesi këtu duhet t’i referohet secilit element të dojë vetë, ose marrjes, ose dhënies. E cilën do që e merr ai, kuptimi është i formësuar në atë mënyrë që te ketë alternativë!


Fotografia e Vlora Jakupi

Shtrirja në kohë, pikëpamje logjike

Poezia e Silvës, nuk është e lehtë të kuptohet, sepse ka elemente të bashkëkohores, ka gërshetim të elementeve që kthejnë vëmëndje kah e kaluara, shndërrohet herë pas herë në subjekt- kur komunikon me të tjerët përmes vetës, e në rrethana tjera, përpiqet të paraqes ngjarje të organizuar në poezi, gjë që e hasim rrallë edhe tek autorët, poetë që kanë renome. ( mirëpo nuk është renomea- vulë e dijenisë poetike, ngase rrallë bëhet tek ne kritikë e mirëfilltë, sepse filanokritika është berë degë e re e dhënies së mendimit sipas afërsisë dhe simpatisë )



Pikëpamjet logjike, të cilat i hasim në tekstin e kësaj poeteshe, tregojnë pjekurinë e saj në mendimin poetik, tregojnë ballafaqimin e saj, por herë pas here, autorja lë në gjysmë paksa shpjegimin duke vënë trepikëshin, që i ndëpretë rrugën lexuesit.
Silva ka përkushtim serioz, sidomos kur trajton ato tema, për të cilat lexuesi kujton se autorja është personazhi, ndërsa ana tjetër e kuptimit logjik të poezive të saj, jep të kuptojmë se autorja ka rrethana tjera të fatit të saj. Prandaj, kjo autore, është problematike të kuptohet në herën e parë të leximit. Megjithëse është i thjeshtë në dukje ndërtimi i poezisë së saj, kuptimi është jo aq i thjeshtë, do kujdes për të nxjerrë në masë elemente të pikës së reales.
Pse autorja nuk tenton të krijojë dyanshmëri në stilin e saj, teksa bën atë farë shtrirjen dhe zbërthimin e elementeve, të cilat i mbledhë gjatë kohës. Sigurisht, ajo, nuk kërkon të dalë jashtë vetvetës, as të imitojë të tjerët. Këtë gjë, sa duket e sheh tashmë si fazë të kaluar...
Autorja niset nga mendimi strikt, nuk heziton të jetë vetë zgjidhja, prandaj, nëse e analizojmë në tërësi poezinë “ Durimi “, hasim në një farë forme, një pjesë të fatit të jetës, të shprehur përmes poezisë lirike. Ta lëmë anash pjesën tjetër, dhe ta marrim shtruar vetëm strofën e fundit të poezisë në fjalë :

e varfër do isha pa ty
duet veç duet
thurim simfoni...?!

Simfonia është një lloj vepre muzikore, që autorja e përsonifikon me lidhje jete, prandaj, e vëtdijshme pranon një hise tjetër me të cilën bashkon fatin e vetë, për të krijuar një jetë tjetër… për të cilën ajo ka pritur durueshëm! Por, pak më tej, në një poezi tjetër “ Gjurmë dashurie “, gjëjmë një skenë aktrimi mjaftë profesionale. Prapë elementi është durimi dhe pritja, të cilat si duket janë formë e ndërtimit të shpirtit të saj. Përkujdesja për të krijuar ballafaqim me fatin, duket qartë si një sprovë interesante që nuk e mposhtë autoren assesi. Pse autorja zgjedh pritjen si armë të fitores së saj? Është pyetje që duhet të ketë pritje në kohë nga lexuesi. Dhe, a e shtyejnë lexuesin elementi PRITJE dhe Durim, që të hulumtojë biografinë e autorës? Them se po, ama nëse lexuesi nuk i referohet tash, atij elemenit që e kam cekë më lartë ( marrje-dhënie).


Krijimi i peizazhit

Loja me fugura stilistike, e ndihmon mjaftë shumë Silvën, të krijoj peizazhin. Kjo është gjë shumë e pëlqyer për lexuesin. Dhe thjeshtë, kjo është një lloj dije artitike, pa të cilën s’ka poetizëm. Por te kjo autore ne kemi të bëjmë edhe me shprehjen poetike, p.sh., “Në harkun e kohës, vallja e lotit vazhdon, unë fshij faqen “, tash pa i trajtuar ato pyetjet : pse po derdh lot njeriu këtu? Pse pret autorja?, etj., Ajo, në rast se është vetë personazhi këtu, haset e vetmuar duke dëgjuar melodinë e padëshiruar të Hutit ( shpend ), melodi të cilës ajo i fletë me vargje heshtur, dhe këto vargje i bëhen si strofa këngësh, e madje edhe refren ngjarjeje..! Loti në dritare dhe loti në faqe, janë dy elemente karakteristike, që ndjejnë thellë peshën e dhembjes kur shpirti nuk ndihet i qetë, trazuar tenton të fle...
Autorja, kur krijon atë që unë e quaj pikturë poetike, kujdesshëm formëson qëllimin e saj, për të bërë një pamje reale, me pikë referimi “ fiksim objektiv të syrit gjatë një intervali kohor “. Pamje të tilla, është vështirë të arrihen edhe nëse je poet, sepse ngjyrat duhet të shprehin emocion, duhet të flasin me ndjenja ato figura, prandaj, Silva, ka këto elemente, e për këtë gjë, arrinë të komunikojë fare lehtë me cilindo lexues, sepse ajo ka tashmë një stil gjuhësor.


Pesimizmi artistik dhe Egoja e autorës

Në disa poezi të Silva Tërnavës, hasim në një pësimizem jo dhe aq që sheh kah shpresa, por karshi kësaj, ajo e vë si element fortese të unit të saj, durimin. Ndërsa, te lexuesi, ngjallet interesimi për të kuptuar rrethanat e shtyrjes kah shkaku e situata, që autorja me përkushtim të madh e krijon, duke e harruar kujdesin ndaj besnikërisë që e ka te poezitë tjera. Vetmia, si burim jete, i gërshetuar nga rrethana fati, personazhin e saj të pështjellur me elemente të vetës së autores, arrin paksa ta dërmojë, mirëpo autorja tregon kogja mjeshtërisht durimin e saj dhe pritjen si rrugë të daljes nga situata, gjithësesi pa e anashkaluar tash vuajtjen ( shih poezinë “ Vetmi “ ).
Nëse i lexojmë tash, poezitë e Silvës në aspektin kronologjik të kalendarit shkrimor, gjithherë në bazë të publikimeve të saja, atëherë gjëjmë edhe Egon. Te Ego, autorja ka harruar të tregojë durimin e saj dhe ato elementet tjera shtesë që i kam përmendur më lartë. Por a nisë ego bashkë me poezitë që autorja shfaq durimin si pritë, jo, në bazë të paraqitjeve letrare ( poezive ), ego, fillon më herët. Pikërisht në ato poezi që kjo përpiqet të bëjë përshkrime artistike, pa i vënë theks jetëshkrimeve poetike. Ego është vështirë të kapet te kjo autore, por nëse bashkojmë elemente nga rrënja e kuptimit logjik, nga teoria letrare e saj, atëherë, me një gjurmim profesional, jo të thjeshtë prej lexuesi, gjindet ( ego ). E në fund të fundit, edhe kur gjindet nuk ka ndonjë rëndësi të veçantë, sepse vetëm kalohet nëpër veta gjuhësore.

Rezistencë e autores ndaj rebelimit të vargut

Autorja, me gjithëse herë pas here tregon shenja rebelimi në varg, arrinë ta ruaj komunikimin gjuhësor, duke mos pranuar të dalë jashtë vetvetës. E tash, kur kjo, nuk del jashtë vetvetës, edhe kur është rebeluar vargu i saj, atëherë nuk ka ndonjë gjasë që ta ndryshojë qëndrimin e saj zyrtar as poezia e saj. Kjo është bindeje e thellë, se Silva, e krijon poezinë dhe nuk pranon diktatin e rrethanës që personazhi e lyp. Kjo shihet më shumë si stil i saj.
Rebelimi në varg, paraqet qëllim, pavarësisht se autorja pak duket se është e përfshirë në atë krijim të situatës. Jeta, nuk t’i jep të gjitha gjërat, aq më pak, jo në një kohë. Ndodhë kur nevoja për pasje është e jashtëzakonshme, prandaj në rrethana të tilla, mund të jemi rebelues edhe ndaj krijuesit e krijimit, mund të jemi rebelues edhe ndaj shkakut, deri te një interval kur bindja tregon se ka gjëra që nuk mund të ndryshohen pavarësisht pretendimit. Silva është treguar e vetëdijshme në aspektin e tillë, prandaj, ka mbështetur ndjenjën e lënë peng për fatin.

Shumë poet dhe poetesha kanë shkrua dhe shkruajnë për dashurinë, atdheun, lirinë dhe njeriun shqiptar

Kështu që, po të lexohen poezitë si tërësi, ku shihet qartë se në përgjithësi poezia është shkruar si një dashuri e pafundme, me një stil të veçantë, që i takon poezisë bashkëkohore, për ta rikthyer kohën që nga zanafilla si e vetmja gjuhë jete që e rilind jetën me dashuri.

Jam i vetëdijshëm se kanë shkruar dhe shkruajnë shumë poet dhe poetesha për dashurinë, atdheun, lirinë dhe njeriun shqiptar, por të paktë janë ata si poetesha Selvie Ternava-Silva, që të shkruarën apo poezinë e bëjnë si gurra që buron nga shpirti i gruas për gruan që poezitë e identifikojnë si: të dashur, luftëtare, veprimtare, politikane, besimtare, krenare, fisnike, dhe mbretëreshë e jetës që e jeton. Pra, poetesha Selvie Ternava-Silva, me librin “Eshkë dashurie” shihet qartë se trajton tema dashurie ku femra është krijuese e kohës, në të gjitha kohët.

“Për kohën e ikur
të fal për gjykimin tënd,
se ti nuk ishe më....:

Megjithatë, nuk lejon që lexuesi ta dallon si të tillë, sepse ajo, dashurinë e sheh si një njohje në mes njerëzve për të ardhmen, që njeriu si njeri të jetë vetë dashuri për jetën.
Kështu që, libri me poezi “Eshkë dashurie”, i poeteshës Selvie Ternava-Silva, lirshëm mund të them se është një zë femre, gruaje apo nëne që mes shumë poezive dashurinë e shtrinë sa në kuptimin jetik, po aq edhe në ngjyra dheu e lirie, duke na mësuar se dashuria është: jetë, atdhe, liri, lumturi e të tjera. Fundja, mendoj se libri në fjalë do të flasë mes lexuesve më shumë se një shkrim shikuar nga një kënd. Dhe, thjeshtë, më mbetet të them se poetesha Selvie Ternava-Silva, dëshmon se është poezi, që do të dalë nga shpirti i saj për të folur me ata që ia do zemra.


Duke lexuar disa nga poezitë e Silvës, arrijmë në përfundimin se kemi të bëjmë me një pjekuri artistike, me një autore që krijon paanshëm.

Secila poezi e Silvës, ka një ngjarje, prandaj mund të thuhet, se poezia e saj, është një roman në vete.
Silva, e përkujdesur që të shtrojë para lexuesit risi të mendimit poetik, tregon forcën e shprehjes së saj, të mendimit të saj, krijimin e situatave të lloj-llojshme; e vetëdijshme se jeta ka vuajtje, ka ndarje, dhe këtë ajo e përcjellë te lexuesi si formë të porosisë ( mesazh ) artistike.


Poezitë e Silva Tërnavës, janë të arrira artistikisht, kanë vlerë dhe janë të qendrushme në raport me kohën.

Ajo ka arritur të krijojë një përfytyrim objektiv, një përfytyrim subjektiv, duke bashkuar elemente dhe ngjarje, për t’i dhënë kështu lexuesit një botë të saj.

Flori Bruqi