Berthold Seewald “Ishte Austro-Hungaria, e cila hapi Luftën e Parë Botërore më 28 gusht të vitit 1914...."

Lufta e ‘harruar’: Kur mijëra serbë vdisnin në malet shqiptare
“Ishte Austro-Hungaria, e cila hapi Luftën e Parë Botërore më 28 gusht të vitit 1914. Por ajo që u mendua se do ishte një ekspeditë e shkurtër ndëshkimore, në fakt u kthye në katastrofë, e cila tregonte dobësitë që kishte monarkia e Habsburgëve. Vetëm 14 muaj më vonë, në tetor të vitit 1915, trupat austriakë mundën të ngrenë flamurin verdhezi mbi kalanë e Beogradit, falë ndihmës së një komandanti gjerman”.

Berthold Seewald 
http://www.welt.de/geschichte/article148030881/Erfrorene-saeumten-den-Fluechtlingstreck-aus-Serbien.html

Ohne Winterausrüstung und strategisches Konzept versuchten die österreichischen Armeen, die belagerte Festung Przemyśl am San zu entsetzen. Die Verluste gingen in die Hunderttausende
Kështu shkruan historiani Berthold Seewald në një shkrim në gazetën gjermane “Die Welt”, referuar përplasjes mes Austro-Hungarisë dhe Serbisë.
Në shkrim thuhet se Austro-Hungaria mendoi se do e ketë të lehtë me Serbinë, por pasi humbi dy beteja dhe la 70 mijë pengje.

„Jede Humanität und Weichlichkeit (seien) höchst unangebracht“, hieß es in einer Broschüre für Feldkommandeure
Vetëm kur në ndihmë u erdhi Gjermania, por edhe Bullgaria, e cila nisi sulmin e saj ndaj Serbisë, austro-hungarezët ia dolën, por duke shprehur në këtë ofensivë edhe urrejtjen e tyre ndaj serbëve.
Më shumë se 36 mijë civilë u vranë.
Por ajo që pasoi ishte një katastrofë humanitare e tmerrshme.


Der preußische Feldmarschall August von Mackensen (auf dem Schimmel; 1849-1945) wurde zum Oberbefehlshaber der deutschen und österreichischen Truppen ernannt
“Deri në dimër, ajo që mbeti nga ushtria serbe tentoi të arratisej nga Kosova për në Shqipëri, në drejtim të bregdetit të Adriatikut. Ushtrinë e ndoqën nga pas civilë të panumërt. Shumë prej tyre vdiqën nga uria, u rrëzuan nëpr malë ose u vranë nga malësorët shqiptarë.

Premiere guerre mondiale (1914-1918) : bombardement du fort de Douaumont par l'armee allemande pendant la bataille de Verdun, 4 mars 1916. Dessin In "Le Miroir", 26 mars 1916 - WWI : Fort Douaumont bombarded by the German army during the Battle of Verdun,

‘Rruga ishte e mbushur me trupa njerëzish të ngrirë, ushtarë dhe refugjatë, që na kishin paraprirë,’ kujtonte një i mbijetuar. Mes tyre ishin edhe shumica e të burgosurve austro-hungarezë. 


Mitten im Winter versuchten die Reste der serbischen Armee und zahlreiche Flüchtlinge, über die Berge an die Adria zu gelangen
Nga 70 mijë prej tyre, dy të tretat vdiqën. Oficerët francezë thonë se 170 mijë njerëz ia dolën të vijnë në Adriatik në janar të vitit 1916. Prej aty u morën me anije dhe u dërguan në Korfuz.


Österreicher und Italiener führten den Krieg in den Alpen mit Elitetruppen. Das Foto zeigt Tiroler Kaiserjäger auf dem Marsch.

Një spital për të plagosurit rëndë u ngrit në Vido, që më vonë u quajt edhe ‘ishulli i vdekjes’.


Die Festungswerke von Przemyśl nach Abschluss der Kämpfe im März 1915
Deri në vitin 1918, në Korfuz ishte ngritur një ushtri e re serbe, që do luftonte për të rifituar Beogradin.


“Me një total prej 600 mijë të vdekurish, ushtria serbe kishte pësuar humbjen më të madhe në Luftën e Parë Botërore në krahasim me popullsinë,” shkruan historiani Gorch Pieken- në një luftë që u bë traumë kombëtare, por që është harruar në masë jashtë Serbisë”.

Comments

Popular posts from this blog

Legjenda e Mujit dhe Halilit

Ese për Vitin e Ri