Fitorja nëpёrmjet rezistencёs paqёsore — Martin Luter King (1929-1968)

Dr. Martin Luter King i Riu ёshtë njё ndër personalitetet mё tё rёndёsishme tё shek. XXLuftёn e tij tё suksesshme pa dhunё kundёr diskriminimit tё zezakёve nё SHBA, King e zhvilloi i frymëzuar nga ideja dhe metodat e GanditNё vitin 1964 fitoi Çmimin Nobel pёr Paqe.
:
Jeta dhe vepraKёtu mund të gjeni tё listuara dhe tё lidhura me pjesёt e tjera tё kapitullit dhe me informacione mё tё zgjeruara momentet mё tё rёndёsishme tё jetёs sё M. L.Kingut.
Citate dhe fjalimePёrveç pёrmbledhjes sё vogёl tё citateve, nё kёtё pjesё gjenden dhe dy fjalimet mё tё njohura tё Kingut, sё bashku me njё test pёr dёgjim, të cilin mund ta shkarkoni në kompjuterin tuaj.
SfondPёrveç kronologjisё sё shkurtёr përlёvizjen e tё drejtave tё njeriut, kjo pjesё ofron edhe informacione themelore tё zgjeruara pёr kuptimin e ndikimit tё Martin Luter Kingut.
MaterialeKjo pjesё pёrmbledh tekste mbiKingunveçanёrisht njё tekst tepër të rekomandueshёm tё Prof. H. Grosse mbi rёndёsinё e Martin Luter Kingut pёr ne sot.
LinklistaNё kёtё faqe pёrshkruhen burime tё zgjedhura informacionesh nё internet mbi Martin Luter Kingun.
Citat
"Errësira nuk mund ta dёbojë errёsirёn;vetёm drita mund ta bёjë kёtёUrrejtja nuk mund ta dёbojë urrejtjenvetёm dashuria mund ta bёjë kёtё."[Dr. Martin Luther King Jr.]
Fitorja nëpёrmjet rezistencёs paqёsore — Martin Luter King (1929-1968)
Mё 15 janar 1929, priftit baptist James King dhe gruas sё tij u lindi njё djalё nё Atlanta të shtetit Xhorxhia. Sipas zakoneve tё vendit mori emrin e njё personaliteti tё shquar: Martin Luter. (...)
Ai nuk e kishte idenё se ky qytet do tё bёnte qё jeta e tij tё pёrjetojnte njё kthim vendimtar
Martin Luter kishte fatin tё shkonte nё shkollё dhe tё studionteI vendosur, ai pёrgatitej pёr jetёnPas pёrfundimit shkёlqyeshёm tё studimeve ai vendosi tё punonte nё Montgomeri. Ai nuk e kishte idenё se ky qytet do tё bёnte qё jeta e tij tё pёrjetonte njё kthim vendimtar.
Montgomeri, kryeqytet i Alabamasi cili shtrihet nё pjesёn jugore tё SHBA-sëasokohe vuante nga tensionet racore gjithnjё nё rritjePrifti i ri i kishёs baptiste u bё dёshmitar i provokimeve tё pandёrpreratё cilat i pёrjetonte çdo ditё nё rrethin e tij. Kingnuk erdhi i papёrgatitur nё kёtё gjendjeQysh gjatё studimeve, ai kishte ndjekur me vёmendje problemet e popullsisё zezake nё vend. Vëmendja e tij përqendrohej edhe në ndryshimet strukturore, nisjen e tё cilave e shihte si tepër tё domosdoshme pёr bashkёjetesёn nё vendRol tё rёndёsishёm nё kёtё drejtim luajtёn pёr tё tё dhёnat për jetёs dhe veprёs sё GanditKing ishte i bindur se dhuna shkakton domosdoshmёrisht dhunёMetoda e vetme e suksesshme pёr zgjidhjen e problemeve shoqёrore nё Amerikё iu duk rezistenca paqёsoreGjatё angazhimit tё tij, King u bazua tёrёsisht nё mёsimin e Jezu KrishtitPёr zbatimin nё praktikё ai pёrdori metodat e mёsimit tё Gandit.


Popullsia zezake vendosi tё bojkotonte njё firmё autobusёsh

Shpejt erdhën konfliktetNё Montgomeri, mё 1 dhjetor 1955, ndodhi një ngjarje pothuajse e pёrditshmeNё njёrin nga autobusёt e shumtё tё transportit tё punёtorёve nga puna pёr nё shtёpi ndodhej edhe Roza Parks, rrobaqepёseE lodhur nga puna pushonte e ulur nё një ndenjёse të autobusitPёr arsye se pjesa e rezervuar pёr udhёtarё tё bardhё ishte mbushur, shoferi i urdhёroi zezakёt t'u lironin tё bardhёve vendet e tyre dhe tё qёndronin nё kёmbёTre udhёtarё zezakё respektuan urdhёrinata me sa duket ishin mёsuar me sjellje tё tilla. Roza Parks ishte tepër e lodhurE qetё por e vendosur nuk e respektoi urdhёrin e shoferit. Shoferi thirri policёt, tё cilёt e çuan Rosa Parks nё rajonin e policisë dhe e paditёn

Njё rast i pёrditshёm, por kёsaj here me pasojaPopullsia zezake vendosi ta bojkotonte firmёn e transportit (Bojkotimi i firmёs sё autobusёve) dhe tё kёrkonte tё drejta tё barabartaU shpërndanë ftesa pёr njё miting tё madhShumica e pjesёmarrёsve kishin vendosur tё filloningrevёnPresident i iniciativёs qytetare u zgjodh prifti i ri Dr. Martin Luter King, i cili propozoi zhvillimin nё mёnyrё paqёsore tё grevёs.

Mё 21 dhjetor 1956 rifilloi nё Montgomeri pёr herё tё parё shfrytёzimi i  autobusёve nga zezakёt
Sot ёshtё interesante tё lexosh pёr vullnetin e popullsisё zezake tё Montgomerit gjatё bojkotit, tё cilёt nuk e kishin problem se ishin pa autobusёnё kёmbё dhe me biçikletanё shoqёri udhёtimi dhe vetura private mbajtёn nё funksion linjat e nevojshme.Njё vit mё vonё u mor vendimi i gjykatës së lartё nё dobi tё lёvizjes grevisteMё 21 dhjetor 1956, nё Montgomeri rifilloi pёr herё tё parё shfrytёzimi i autobusёve.

Martin Luter King ishte angazhuar me pёrkushtim nё pozitёn e tij si president. Gjatë njё atentati me bombё në shtёpinё e tij gjatё kohёs sё grevave u rrezikua jeta e tij dhe e familjes sё tij. Gjithnjё e mё shumё zezakё, pas kёtij akti filluan të kёrkonin fillimn e njё konflikti tё armatosur. King shprehej para masave tё emocionuara: "Problemin nuk mund ta zgjidhim duke ju pёrgjigjur dhunёs me dhunё."


Kushtetutёn dhe Deklaratёn e Pavarёsisё King e krahasoi me njё çek tё bardhë

Kudo ku demonstrohej, King ftohej pёr predikime dhe fjalime. Ai vazhdonte ta ushtronte me vendosmёri detyrёn e tijduke zgjuar interesin e dёgjuesve dhe duke forcuar vetёdijen e tyre pёr rezistencё paqёsoreFitorja nё Montgomeri e kishte forcuarlёvizjen pёr tё drejtat qytetareTani kishte ardhur koha të kёrkonin respektimin e tё drejtave tё zezakёve nё tё gjithё vendin.Pika kulminante u arrit nё gusht tё vitit 1963 me marshimin paqёsor nё UashingtonMe qindra mijёra njerёz i ishin pёrgjigjur ftesёs

Mitingu u organizua nёn qiell të hapur. Martin Luter King mbajti njё fjalim nё kёtё demonstratё tё veçantё dhe që pati ndikim nё AmerikёKushtetutёn dhe Deklaratёn e Pavarёsisё King i krahasoi me njё çek tё bardhëi cili nuk ёshtё nёnshkruar nga popullsia zezake dhe që ёshtё vulosur me vulёn "Pa mbulesё". "Por ." Me thirrjen "Freedom now" (...) King kritikoi brutalitetin policorndalesёn e punёsimit nё institucione publikekufizimin e tolerancёsndarjen racore dhe mohimin e tё drejtёs sё votёs.Fjalimin e tij e pёrfundoi me fjalёt tashmë tё njohura anembanё botёs: "Ёndёrroj ditёn kur nё brigjet e Xhorxhias, bijtё e ish skllevёrve dhe pronarëve të tyre do tё ulen sё bashku me ne nё tavolinёn e vёllazёrimitЁndёrroj që njё ditё, edhe vetё shteti iMisisipit i cili zjen nga padrejtёsia dhe shtypjado tё shndërrohet nё njё oaz tё lirisё dhe drejtёsisёЁndёrroj që katёr fёmijёt e mi tё vegjёl, njё ditё tё jetojnё nё njё komb, i cili nuk do tё trajtojë sipas ngjyrёs sё lёkurёspor sipas karakterit tё tyreKjo ёshtё shpresa jonёDhe bindja ime ёshtё se do tё kthehem pёrsëri nё jugbashkё me besimin se njё ditё, malin e dёshpёrimit do tё mund ta shndёrrojmё nё njё shkёmb tё shpesёs."

Martin Luter King nuk e pёrjetoi fitoren e tretё

(...) Lёvizja pёr tё drejtat qytetare u bё gjithnjё e mё e suksesshmeLigji për tё drejtat qytetare i vitit 1964 ndaloi çdo lloj diskriminimi nё institucionet, qё ofrojnё ushqim, banimargёtim apo benzinё. Kushdo që provon se ka përfunduar Ndalohet çdo lloj diskriminimi nё fushёn e punёsimit dhe angazhimit.
Nё vitin 1965 u miratua njё ligj tjetёr, i cili u zgjeroi zezakёve tё shteteve të Jugut mundёsinё e pjesёmarrjes nё zgjedhje.Martin Luter King nuk e pёrjetoi fitoren e tretёMё 10 prill 1968 u pranua projektligjii cili shpallte pёrfundimin e diskriminimit gjatё shitjes sё shtёpive dhe gjatё lёshimit me qira tё banesave.


Lajmi pёr atentatin ndaj Dr. Martin Luter Kingut tronditi botёn


Bota e kishte ndjekur me vёmendje rrjedhёn e ngjarjeve nё AmerikёKjo doli nё pah gjatë dhënies Me rastin e pjesёmarrjes nё dhënien e çmimit Martin Luter Kingut dhe gruas sё tij ata vizituan edhe disa qytete tё tjera evropiane ku folёn rreth lёvizjes pёr tё drejtat qytetater dhe pёr idenё e rezistencёs paqёsore.

Lajmi pёr atentatin ndaj Dr. Martin Luter Kingut mё 4 prill 1968 tronditi botёnKishte ardhur nё Memfis pёr tё marrё pjesё nё njё miting tё madh pёr tё drejtat qytetareNdёrhyrjet e policisё kundёr punёtorёve zezakё tё mbeturinave kishin shkaktuar indinjatё tё thellё. King nuk e pёrjashtonte mundёsinё e vdekjes sё dhunshmeKjo megjithatё nuk e pengoi nё angazhimin e tij pёr bashkёvendasit e shtypurAi ishte i bindur se njё ditё diskriminimit racor do t'i vinte fundi. 
"Bashkё me Martin Luter Kingun vdiq edhe parimi i rezistencёs paqёsoreTё besosh se akoma ёshtё i mundur shpёtimi i tij do tё ishte vetёmashtrim." Kёto fjalё tё rёnda i shkroi pas vdekjes sё tij njё gazetarShtimi i numrit tё konflikteve tё armatosura duket se i jep tё drejtё kёtij gjykimiPor nё rast se do të dёshtonte kёrkesa pёr të hequr dorё nga dhunaIdeja e saj nuk duhet tё vdesё.

Comments

Popular posts from this blog

Libra të rinj - Shkarkim falas

Ese për Vitin e Ri

Poezi të zgjedhura nga GJERGJ FISHTA (23 tetor 1870 - 30 dhjetor 1940)