Shpallja e pavarsisë së Kosovës më 17 shkurt të 2008 nuk e ka shkelur të drejtën ndërkombëtare.

Gjykata Ndërkombëtare e Drejtësisë me qendër në Hagë, që përfaqëson gjykatën e nivelit më të lartë të ës  së Kombeve të Bashkuara(OKB), publikoi më datën 22 korrik 2010 opinionin këshilldhënës lidhur me ligjshmërinë e shpalljes së pavarësisë së Kosovës më 17 shkurt të vitit 2008. 

Gjatë fjalës së tij Kryetari i Gjykatës Hiasashi Ovada tha se shpallja e pavarsisë së Kosovës më 17 shkurt të 2008 nuk e ka shkelur të drejtën ndërkombëtare. Me 10 vota pro dhe 4 kundër gjykata është e mendimit se deklarata e pavarësisë së Kosovës nuk e ka shkelur të drejtën ndërkombëtare. Sipas gjykatës, nga të gjitha të dhënat, pavarësia e Kosovës nuk ka shkelur as rezolutën 1244, si dhe as kornizën kushtetuese të UNMIK-ut.

Kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, ka deklaruar të martën se ka gjithnjë e më shumë informacione, dëshmi dhe fakte lidhur me rastin “Sarajevo safari”

Petkoviq reagon pasi Kurti kërkoi që krimet e “Sarajevo Safari” të hetohen në gjykatë ndërkombëtare Kryeministri i Kosovës, Albin Kurti, ka deklaruar të martën se ka gjithnjë e më shumë informacione, dëshmi dhe fakte lidhur me rastin “Sarajevo safari”, duke theksuar se për hetimin dhe gjykimin e tij duhet të angazhohet një instancë e posaçme ndërkombëtare gjyqësore. Ndaj deklaratave të Kurtit ka reaguar përmes “X”, kryenegociatori serb për dialogun Kosovë-Serbi, Petar Petkoviq. Ai pretendoi se “sulmet e bashkërenduara” ndaj presidentit serb, Aleksandar Vuçiq, sipas tij me “skenarë të shpikur” synojnë, sipas tij, ta dehumanizojnë atë, duke i cilësuar pretendimet për “Sarajevo safari” si të pavërteta dhe të mohuara më parë. ADVERTISING Tutje, Petkoviq duke propaganduar shtoi se “nuk do t’ia dalin! Por do të vijë dita e gjykimit kur Kurti do të përgjigjet për të gjitha krimet ndaj serbëve”. Sulmi i përbashkët i Kurtit dhe bllokuesve ndaj Presidentit Vuçiç me skenarë të sajuar janë pjesë e së njëjtës matricë dhe burojnë nga e njëjta qendër pushteti me qëllim çnjerëzorizimin e Vuçiqit. Nuk ka gënjeshtër që ata nuk do ta përhapin, përfshirë këtë për “Safari-n e Sarajevës” që është mohuar njëqind herë, vetëm për ta rrëzuar atë”.

Në Luftë dhe Paqë çlirimtarët e mbeshtetën sakrificën e angazhuar të popullit shqiptarë i cili e luftojë Serbosllavinë së bashku më NATO-në, për liri, paqe dhe për shtetin e Dardanisë që populli i sajë e gëzon sot .

                      Nga Flori Bruqi 

Sot më dt.18 shkurt 2026 ishte sfida kryesore  e  ballafaqimit me drejtësin në Gjykatës Speciale në Hagë,në fjalën përfundimtare të;professor .Hashim Thaqit,prof.dr.Jakup Krasniqit, Profesor Kadri Veselit dhe profesor Rexhep Selimit ,për Lirinë,Pavarësinë ,shtetin e Dardanisë  dhe paqën, e mbrojtën me dinjitet,trimëri , heroizëm dhe krenari kombëtare e të dinjitetit individuale ,me theksimin, që angazhimin e tyre gjatë tërë jetes e kishin bërë , për interesin e Dardanisë ,kombit dhe lirinë e dinjitetin njerëzor .

Ata para trupit gjykues me bindje dhe me dinjitet kërkuan nga gjykata, që akuzat e falsifikuera nga gënjeshtrat e porositura serbo-ruse,

të hedhen poshtë si të falcifikuara , të pa argumentuara e të pa provuara ligjërisht, duke i mbështet faktet dhe provat e ofruera nga mbrojtja ,dhe ndaj tyre të merret Aktgjykim lirues si i drejtë dhe i ligjshëm , i cili do të mbeshtetej në sakrficën e angazhuar të popullit shqiptarë i cili luftoj së bashku me aleancën përendimore , për liri,pavarësi ,paqe dhe shtetin e Dardanisë.

Nëse ndokush duhet të dënohet ,atëherë është ‘politika gjenocidiale e shtetit serb’që burimin e gjenocidit ndaj shqiptarëve e ka, në ‘programin e Akademisë së Shkencave dhe Arteve’ në Beograd, në të cilin program, udhëzohej shteti dhe strukturat institucionale dhe publike serbe, për shfarosje,vrasje,dhe dëbim të popullit shqiptar nga Dardania e lashtë ilirike.

Kur hiqja rrobat më SHKULEJ mishi nga trupi! DËSHMIA RRËQETHËSE: Ja si më torturonte policia serbe

 

Hysen Kryeziu, ish aktivist për të drejtat dhe liritë e Kosovës nën pushtimin serb, sot mësues, drejtues i një organizmi që merret me dëshmorët e luftës në Kosovë, ishte i ftuari i mbrëmjes në Esencë, që drejtohet nga Eljan Tanini.

• 
  

Hysen Kryeziu, ish aktivist për të drejtat dhe liritë e Kosovës nën pushtimin serb, sot mësues, drejtues i një organizmi që merret me dëshmorët e luftës në Kosovë, ishte i ftuari i mbrëmjes në Esencë, që drejtohet nga Eljan Tanini.

Eljan Tanini: -Historitë tuaja familjare por edhe shoqërore, nuk janë edhe shumë të njohura në Shqipërinë e ditëve tona. Kjo është edhe arsyeja se përse jeni sot në Esencë. Keni qenë mësues?

Hysen Kryeziu: -Kam punuar 32 vite në arsim, por 11 vite nuk më është lejuar të punoj në shkollë, studimet e mia i ndërprenë. Nisa të jap mësim në shkollat tona të gjuhës shqipe, jo në sistemin jugosllav të arsimit. Ne si familje e kemi traditë të hershme patriotizmin që prej stërgjyshit

Kryeziu: -1978-erë të parë regjistrohem si student. Kam marrë pjesë në demonstrat e Marsit 1981. Ndër të tjera kemi bërë aksione guerile me njerëzit tanë, është dashur edhe të mbrojmë aksionet tona. Policia dikur vinte dhe rrinte në oborrin e xhamisë. Kemi shkruar nëpër mure, kemi shpërndarë fletushka, punonim 3 nga tre.

Oda e Muharrem Fetahut ka qenë çerdhe e organizimeve të tilla. Oda e Sejdiut ishte bazë ilegale. Jam arrestuar 3 herë në jetën time.

Hyra në shkollë një ditë, pengohem nga një person teknik, operativ, aty më pas nisi grushtimi. Na shikonin fëmijët. Kur dola nga shkolla 3 policë shqiptarë na prisnin. Motra ime Servete Kryeziu Maloku bashkë me shoqet doli në përkrahje.

Më mbajtën në stacionin policor, ata kishin të drejtë me të dënu 90 ditë, unë u dënova 60 ditë.

Arrestimi i dytë, ishim shumë keq nga ekonomia. Një ditë, Lulzim Krasniqi ishte rrugës duke ardhur te ne, takohem me të dhe me motrën e tij. Ai më tha: -Jeni zbulu si grup! Ose ikni, ose…

Vëllai im Shefqeti brenda dy ditëve u arratis për në Shqipëri, nuk e dinte njeri, unë e dija.

Babai dhe unë ishim pushim, ishim në krizë ekonomike. Vendosi baba me punu te një person sa me mbajt shtepinë bashkë me mua. 

Një ditë tjetër, te unë në shtëpi kishte ardhur një person i njohur enkas për mua për material shkollor, ai në fakt ishte polic

Dhjetor 1982, në shtëpi vjen një telegram me shku e me paraqit provimet për Janarin. Nuk kisha dëgju ndonjëherë që duhet të paraqitesha në këtë mënyrë përmes një telegrami. Ishte koha e afatizuar, i njëjti person më kërkon prapë. Ai më gjeti, shkon, pas 2-3 orësh më arrestojnë pa bujë. Metodë e njohur kjo. Erdhi një polic më mori, më çuan në stacionin policor, Klinë, më tha vishu trashë. Aty e kuptova çfarë nuk shkonte. Polici tjetër në polici, më pat njohur baltën e këpucëve. Polici tjetër na faktoi lëvizjet tona me datë dhe orë. Ajet Gashi dhe Qazim Mazreku më pyesin a e njeh gjuhën serbo-kroate? Unë nuk jepja përgjigje. Prangat i vunë që në shtëpi.

Për gjuhën serbo-kroate u thashë jo! Tash ata nisën me fol për grupin tjetër për me i arrestu të gjithë, flisnin serbisht. UDB-ja e kishte rrjetin shumë të gjerë, denohem 2 vite. Qazim Mazreku nisi dhunën. Në burgun e Pejës nisën netët më të gjata të jetës sime, nga rrahjet isha i fryrë, enjtur. Aq shumë plagë kisha në trup sa kur hiqja pantallonat, shkëputej dhe lëkura. I kam thënë babës mos të shohë nana pantollat dhe gruaja, hidhi diku në Drin. Më mirë të mbysja veten sa të duroja ato tortura.

Ka plot të burgosur që kishin dashur të hidheshin nga dritaret gjatë pyetjeve, kati i katërt.

Kur më kanë marrë në pyetje, unë nuk kam qenë i vetëdijshëm. Më pas më çuan në vetmi, në birucë.

Në burg kishim sinjalet tona, pasi dola nga biruca 2 muaj e gjysmë, dëgjova parrullat deri sa i mësova: REPUBLIKË, REPUBLIKË, KUSHTETUTË O ME HATËR O ME LUFTË!

Esat Kollçaku, u paraqit si u burgosur. Kishim dyshime, ishte muskuloz. Nuk rrinte dot pa bërë ushtrime, ndërkohë niste me na rreh të gjithëve. 

Flori Bruqi na hyri si virus në dhomë, ndërkohë kishte orë në dorë gjë për të cilën patëm dyshime. Ai më tha: Ti e ke vëllanë në Shqipni, këtu je sepse do të bësh burg për vëllanë tënd. Shefqeti do të kthehet shumë shpejt nga Shqipëria.

Ftesa për shërbimin ushtarak vinte në 2-3 muaj, mua më ka ardhur për 2 ditë. E kisha edhe gruan në spital. Për ushtrinë shkoj në Kroaci, atje më pyesin nëse kisha bërë burg dhe a di serbisht?  Njeriu që më mori në pyetje ishte gati të më këpuste kokën dhe ta hidhte atë nga dritarja.

Lush Grabanica më tha se kush janë përcjellësit e mi: Bujar Berisha dhe një person me mbiemrin Mustafaj ishin ata që më gjëmonin kudo. Në repart nuk kishim orë të kufizuar për të hyrë e për të dalë. Atë natë nuk ma mundësuan hyrjen në kazermë. Nisën të shtënat në kazermë perballë meje. Atë natë fjeta jshatë, dola zvarrë nga kazerma, isha bërë ujë. Më akuzuan se desha me vra rojet, me i sulmu, me helmu në ushqim.

Arrestohem më 4 shtator 1998. Pavarësia më gjeti në ditën e daljes nga burgu.

Djali nuk më njohu kur erdhi në burg. Në burgun e Pejës qëndroj 18 ditë në Lipjan. Baba më gjen bashkë me Latif Kryeziun që kishin marrë një avokat. Djali nuk më njohu, ai nuk është baba tha. Pas 3 muajve më çojnë në Dobravë, isha tashmë në librin e të zhdukurve. U bëra thuajse 20 kg, prandaj edhe im bir Adriatiku, sot Ambasador në Kanada, nuk më njohu. Rrobat më ishin ngjitur në mish, kur i hiqja nga dhuna dhe torturat, kur i hiqja rrobat, ato shkepusnin edhe mishin tim. 

I kam dhënë djalit bomba që ti fshihte diku.   Kam dalë nga burgu më 17 Shkurt të vitit 1999. Dua të them edhe diçka: Ka edhe në Kosovë që nuk i dinë këto probleme, siç ka edhe nga ata që nga Shqipëria kanë dhënë shumë për luftën.

Presidenti amerikan Donald Trump letër Prof.dr.PHD. Vjosa Osmanit në prag të 18 vjetorit të pavarësisë: Mbështesim fuqishëm sovranitetin dhe integritetin territorial të Kosovës

Letrën e ka publikuar kryetarja e shtetit të Kosovës. Në të, Presidenti amerikan shpreh gatishmërinë për të zgjeruar partneritetin mes dy shteteve. Trump gjithashtu falenderon Kosovën për angazhimin në Bordin e Paqes. 

Në letrën e tij drejtuar Presidentes prof.dr.  Vjosa  Osmani   ,Donald  Trump përgëzon popullin e Kosovës për këtë përvjetor të rëndësishëm, duke rikonfirmuar mbështetjen e palëkundur të Shteteve të Bashkuara të Amerikës për sovranitetin dhe integritetin territorial të Republikës së Kosovës. Presidenti amerikan ka shprehur gjithashtu gatishmërinë e SHBA-ve për zgjerimin e partneritetit ndërmjet dy shteteve, veçanërisht përmes rritjes së tregtisë dhe investimeve, me synim avancimin e prosperitetit të përbashkët, si dhe ka theksuar se Shtetet e Bashkuara janë të gatshme të punojnë krah Kosovës për avancimin e paqes dhe stabilitetit në dobi të ndërsjellë.

 Donald Trump e ka felenderuar ndërkohë Vjosa Osmanin dhe popullin e Kosovës për mbështetjen e përpjekjeve amerikane për paqe, si dhe ka mirëpritur Kosovën si anëtare themeluese të Bordit të Paqes, i cili siç thiotë, synon ta bëjë botën më të sigurt, më të fortë dhe më të begatë.

Nesër dita e Pavarësisë, pas Ramës dhe presidenti Begaj vizitë zyrtare në Kosovë

 Pas vizitës së sotme të kryeministrit Edi Rama në  Kosovë. 

Bëhet me dije se edhe presidenti Prof.dr.Bajram Begajdo të zhvillojë një vizitë zyrtare në Kosovë.

Sipas njoftimit zyrtar të policisë së Kosovës kreu i shtetit do të qëndrojë sot edhe nesër që është edhe 18-vjetori i Pavarësisë.

Ashtu si edhe për kryeministrin Rama, policia bën me dije se edhe gjatë kohës së lëvizjes së eskortës së presidentit Begaj do të ketë ndërprerje të përkohshme të qarkullimit të automjeteve.

“Me datë 16 dhe 17 shkurt  2026, në Republikën e Kosovës, do të qëndrojë për vizitë zyrtare presidenti i Republikës së Shqipërisë, z. Bajram Begaj.

Me këtë rast Policia e Kosovës,  gjatë kësaj vizite do të kujdeset për ruajtjen e rendit dhe qetësisë publike si dhe rregullimin e trafikut,  gjatë kohës së lëvizjes së eskortës dhe kohës së qëndrimit të delegacionit në Kosovë.

Për të mundësuar qarkullim të lirë të eskortës sipas itinerarit të lëvizjes, ardhjes më datë 16 shkurt në orët e pasdites në pikën kufitare Vërmicë, si dhe zhvillimin e aktiviteteve sipas agjendës zyrtare së vizitës deri në kthim më datë 17 shkurt në orët e mbrëmjes, Policia e Kosovës  do të bëjë ndërprerje të përkohshme të qarkullimit të trafikut (në intervale të shkurtra kohore) të disa segmenteve rrugore (ku pritet të kalojë eskorta), ku edhe mund të ketë riorientim të trafikut në rrugë alternative. Policia e Kosovës kërkon mirëkuptim të plotë nga ana e qytetarëve dhe pjesëmarrësve në trafik”, thuhet në njoftimin e policisë.

Gjyqi në Hagë/ Rama: Nëse liderët e UÇK-së do varrosen për së gjalli, duhet të arrestohen edhe Clinton e Balir

  Edi Rama theksoi se në rast se 4 liderët e UÇK-së do të varrosen për së gjalli duke i dënuar me 45 vite burg,  atëherë do duhet të nisin arrestimet edhe për Clinton, Solana, Blair, kryeministrat e tjerë të vendeve që u dhanë dritën jeshile bombardimeve mbi ushtrinë serbe në Kosovë.

Kryeministri Edi Rama nga Prishtina ka bërë thirrje për drejtësi për ish-krerët e UÇK, në Hagë. Gjatë fjalës së tij Rama theksoi se pretenca e Prokuroria nuk qëndron në asnjë rast, ndërsa theksoi se në rast se 4 liderët e UÇK-së do të varrosen për së gjalli duke i dënuar me 45 vite burg, atëherë do duhet të nisin arrestimet edhe për Clinton, Solana, Blair, kryeministrat e tjerë të vendeve që u dhanë dritën jeshile bombardimeve mbi ushtrinë serbe në Kosovë.

Ka diçka tjetër që është edhe më e rëndë për perëndimin sepse nëse Thaçi, Veseli, Krasniqi e Selimi do të varrosen për së gjalli për luftën dhe çfarë ka ndodhur gjatë luftës në Kosovë, duhet të vazhdojnë arrestimet, Clinton, Solana, Blair, kryeministrat e tjerë të vendeve që u dhanë dritën jeshile  bombardimeve dhe duhet të ndodhë ekzaktësisht ajo që ka predikuar Milosheviçi që bashkë me atë zviceranin mos gjettë kurrë prehje atje ku është, të dy bashkë atje dhe kjo është e paimagjinueshme dhe unë flas e flas, më duket se çdo fjalë që them është pa kuptim, pa peshë, pa lidhje sepse ajo që po ndodh është shumë e rëndë dhe duhet të flasim, të shkruajmë libra, të tregojmë, por mbi të gjitha, të gjejmë mënyrën të veprojmë. Nuk e kam përgjigjen sesi, por besoj që bashkarisht të dyja shtetet tona mund ta gjejnë një përgjigje që në fund fare të mos i themi vetes si nuk provuam edhe këtë, por t’i provojmë që të gjitha brenda normave që jemi nënshtruar me liri të plotë si pjesë e bashkisë demokratike, euroatlantike etj”, tha Rama.

Ai e ka cilësuar Prokurorinë Speciale si një “prokurori idiotësh”, duke akuzuar se ata janë kthyer në instrumente politike, më keq se sa prokuroritë e Serbisë.

Mbrojtja e Thaçit në Hagë hedh poshtë pretendimet e prokurorisë, Mishetiq: Të shpallet i pafajshëm, s’ka prova për strukturë kriminale!

 Mbrojtja e Hashim Thaçit thotë se Prokuroria nuk ka arritur të dëshmojë ekzistencën e një “qëllimi të përbashkët kriminal”. Sipas avokatit mbrojtës, një plan i tillë nuk ka ekzistuar kurrë.

Kryeavokati i Hashim Thaçit në gjyqin e Hagës, Lluka Mishetiq tha se ndryshe nga sa pretendon Prokuroria Speciale (ZPS), “qëllimi kriminal i përbashkët nuk ka ekzistuar dhe nuk ka pasur kurrë një plan kriminal për të nënshtruar kontroll në gjithë Kosovën përmes kryerjes së krimeve që paraqiten në aktakuzë”.

Sipas tij, ZPS nuk i është përgjigjur pyetjes kyç dhe nuk e ka vërtetuar se si Thaçi ka dhënë kontribut në veprat për të cilat akuzohet, ku përfshihen vrasje, ndalime të paligjshme etj, duke argumentuar se Thaçi gjendej jashtë vendit shumicën e periudhës që mbulohet në aktakuzë.

“ZPS nuk ka vërtetuar akuzat kundër Thaçit dhe ai duhet të shpallet i pafajshëm dhe të lirohet dhe të kthehet pranë familjes së tij dhe në vendin e tij. Është e çuditshme që të bëjmë parashtrime për dënimin dhe mbrojtja mban qëndrimin e saj se rezultati i vetëm është lirimi dhe shpallja e pafajshëm i Thaçit”, tha Mishetiq.

The former Dutch ambassador to Kosovo, Robert Bosch, considers the Prosecution's request for a 45-year prison sentence for the former leaders of the Kosovo Liberation Army absurd.

 The former Dutch ambassador to Kosovo, Robert Bosch, considers the Prosecution's request for a 45-year prison sentence for the former leaders of the Kosovo Liberation Army absurd.

He says that there is no evidence to support the SPS's claims of war crimes against Hashim Thaçi, Kadri Veseli, Rexhep Selim and Jakup Krasniqi. In an interview for KosovaPress from The Hague, Bosch emphasizes that he expects the trial panel to declare them not guilty and release them due to lack of evidence.

On Monday, the final submissions in the largest trial in the Special Court began.

The Chief Specialized Prosecutor, Kimberly West, has requested a sentence of 45 years in prison for Thaçi and the others.

Meanwhile, the defense teams have requested that the same be declared innocent on all counts of the indictment, saying that there is no evidence to support the SPS's claims.

Former Dutch ambassador Robert Bosch says it is not true that the Liberation Army was criminal, adding that if it were otherwise, NATO would not cooperate.

"45 years in prison based on what? I mean, I'm really sorry. I can't understand it at all because, as you know, this trial has been going on for quite some time and there have been many witnesses, and many of them have really undermined what the prosecution was saying. What I don't understand about the prosecution is that they seem to be just enemies of those four people. It seems like they're just there to convict them at any cost. Normally they would say: 'Okay, we have a trial, they're accused'. I'm not a lawyer, but they're accused, then a lot of witnesses come and you think: 'Oh, maybe it's not as bad as we thought'. That would be normal. And now, in fact, they've made it even worse. They still say that the KLA was a criminal organization, which is not true and has been proven not to be true. It was not a criminal organization because I myself was personally involved in 1999 with the Dutch government and NATO. And of course, we knew that we were using the KLA "like NATO troops on the ground. And it, of course, was not a criminal organization, otherwise we would not cooperate with them. They worked for us. So what this prosecutor is saying de facto is that NATO was cooperating with a criminal organization, which is certainly not true. And again, Clark and all the other witnesses have confirmed that this was not the case," Bosch declares.

The trial panel, which is led by Judge Charles Smith, according to the Dutch diplomat, must be neutral in its decision towards the defendants.

"Judges should be neutral. They are not the same as the prosecution. So I hope and I have to believe that judges are truly objective. I think if they are objective, they will say that the prosecution has a very weak case. In my opinion, they will dismiss the whole case by saying: 'Listen, it is a very weak case' and then either acquit them for lack of strong evidence, or say that they have nothing to do with this. I would be surprised and I think the court would compromise itself... I want to say to the judges, of course I should not put pressure on them, but I believe that they are honest people. In that case, based on what I have seen, they cannot convict these people. They cannot. It would be very strange if they went after the prosecution," he adds.

Leaders from Kosovo and the region have reacted to the request of the Public Prosecutor's Office for 45-year sentences for the former KLA leaders.

Bosch also says this is an absurd request, as it is considered life imprisonment.

A protest will be held in Pristina on the 18th anniversary of Kosovo's declaration of independence, with the motto "Justice, Not Politics".

Former ambassador Robert Bosch says this is necessary, as Kosovo is being insulted by claims that the Kosovo Liberation Army is criminal.

"Protests are perfect as long as they are not violent. I don't like violent protests like the one you had in Tirana last week, but protests are okay. In this case there is room for protest, because calling the KLA a criminal organization is an insult to your country. It is an insult. Because if you look now in Serbia, which was the main responsible for the whole problem in the first place, a lot of people who were involved are still there. I think the head of their army is one of the people who was involved in the killings in Kosovo. They have a lot of people sitting there and laughing. Dacic and Vucic were also involved in a similar way to Thaci – they were not killing people by hand, but they were ministers of propaganda. They were really helping Milosevic. So how is it possible that they are sitting there comfortably? Why aren't they in prison for 45 years? Because they have done more or less similar things to what Thaci is alleged to have done. Thaci was promoting the KLA as a liberation movement, while "These were promoting Milosevic's policies for a Greater Serbia at the expense of Albanians in Kosovo and Bosniaks in Bosnia. But they are there," Bosch emphasizes.

Paditet Milorad Dodik me deklaratat e fundit të Milorad Dodik që fyejnë dhe poshtërojnë popullin boshnjak,

Delegatët e Klubit Popullor Boshnjak në Dhomën e Popujve të Asamblesë Parlamentare të Bosnjës dhe Hercegovinës (BeH) paraqitën një padi penale në Prokurorinë e BeH kundër kreut të Aleancës së Social Demokratëve të Pavarur (SNSD) Milorad Dodik për veprën penale të nxitjes së urrejtjes, përçarjes dhe intolerancës kombëtare, racore dhe fetare sipas Kodit Penal të Bosnjës dhe Hercegovinës.

Padia penale lidhet me deklaratat e fundit të Milorad Dodik që fyejnë dhe poshtërojnë popullin boshnjak, raportoi Avaz me seli në Sarajevë.

“Këto deklarata nga personi i lartpërmendur nuk janë të vetmet, por përfaqësojnë një vazhdimësi të deklaratave të bëra gjatë disa viteve të fundit, të cilat fyejnë dhe poshtërojnë popullin boshnjak. Padyshim, kjo sjellje përbën një vepër penale për të cilën ai po raportohet”, thuhet në deklaratë.

Ata shtuan se “është e qartë se vetëm ndjekja penale mund ta ndalojë sjelljen e paqytetëruar të personit të raportuar”.

“Historia e Bosnjës dhe Hercegovinës na mëson se fjalët që mbeten pa një përgjigje gjyqësore shpesh i paraprijnë krimeve që nuk mund të ndalen më”, deklaroi Klubi Popullor Boshnjak.

Ata njoftuan gjithashtu se do të ngrinin çështjen e ekzekutimit të plotë të vendimit të Gjykatës së Bosnjës dhe Hercegovinës, i cili dënoi Milorad Dodikun me një vit burg dhe një ndalim gjashtëvjeçar për të mbajtur poste publike, para institucioneve të Bosnjës dhe Hercegovinës përgjegjëse për ekzekutimin e vendimeve gjyqësore.

“Kjo vlen veçanërisht për respektimin e pasojave ligjore të dënimit, veçanërisht kur bëhet fjalë për kryerjen e detyrave të kryetarit të një partie politike”, thanë ata në një deklaratë, raporton Avaz.

Akademik Prof.dr.PhD. Rexhep Qosja mbi çthurjet ideologjike në shoqërinë shqiptare dhe eksperimentin proserb të ashtuquajtur “kombi kosovar”.

AKADEMIK REXHEP QOSJA

Ideologjia e shpërbërjes – trajtesë mbi idetë çintegruese në shoqërinë e sotme shqiptare Argumente të shpikura për “kombin kosovar” Nga Rexhep Qosja Thuhet: koha e krijimit të shteteve kombëtare ka kaluar që moti. Harrohet se Izraelin – shtetin kombëtar të hebrenjve, e kanë krijuar një shtet shumetnik – SHBA-të dhe dy shtete kombëtare • Anglia dhe Franca. Harrohet se ne jemi dëshmitarë (dhe krijues) të shteteve të reja kombëtare. Prej Jugosllavisë shumëkombëshe deri tani janë krijuar pesë shtete kombëtare, kurse dy të tjera – Kosova dhe Mali i Zi janë në krijim e sipër. Prej Bashkimit Sovjetik janë krijuar 14 shtete kombëtare, kurse prej Çekosllovakisë – dy. Numri më i madh i këtyre shteteve të reja kombëtare në kushtetutat e tyre quhen shtete qytetare, shumetnike, por ato janë krijuar prej një kombi, janë fryt i përpjekjeve politike apo, madje, i luftës kombëtare të një kombi për shtet kombëtar. Edhe shteti i nesërm i Kosovës është fryt, para së gjithash, i luftës çlirimtare të Ushtrisë Çlirimtare të Kosovës, por edhe i luftës politike për ruajtjen e identitetit shqiptar prej vitit 1912 dhe për emancipimin politik dhe kushtetutar-juridik të Kosovës prej Luftës së Dytë Botërore e këndej. Përkufizimi i Kosovës si qark menjëherë pas Luftës, mandej si autonomi me kompetenca të rrudhura, kurse në Kushtetutën e vitit 1974 si autonomi e gjerë, i detyrohet jo vetëdijes shumetnike jugosllave a evropiane të kosovarëve, po pikërisht identitetit kombëtar të shqiptarëve të Kosovës. Kufijtë administrative të Kosovës pas Luftës nuk janë caktuar për shkak të të gjithë kosovarëve – shqiptarëve, serbëve, malazezve, myslimanëve, turqve, romëve, por vetëm për shkak të shqiptarëve. Dhe, më tej: kur thuhet se koha e shteteve kombëtare ka kaluar, prandaj edhe identiteti i kosovarëve duhet të përkufizohet si identitet mbikombëtar, diçka si identitet evropian, harrohet se baskët, çeçenët, abhazët e një varg popujsh të tjerë në këtë planet vazhdojnë të trokasin në dyert e historisë duke kërkuar krijimin e shteteve të tyre kombëtare. Kush e lexon me mend historinë dhe mëson çka duhet të mësohet prej saj, do të dijë se këta popuj, sado të pakët në numër qofshin, do ta bëjnë nesër atë që e kërkojnë sot. Në të vërtetë, i gjithë shekulli njëzet ishte shekull i çlirimit të planetit prej kolonializmit dhe i krijimit të shteteve të reja kombëtare. De Goli i madh ka thënë: kombi është forca që e lëviz historinë. Kjo fuqi e ka lëvizur edhe historinë e Kosovës. Dhe, kjo fuqi që e ka lëvizur historinë e Kosovës e ka identitetin dhe emrin e vet: shqiptarët. Pse atëherë meritojnë për këtë t’ua dhurojmë edhe atyre që këtë meritë objektivisht nuk e kanë dhe s’kanë dashur ta kenë? Pse atëherë ta mbulojmë identitetin kombëtar shqiptar me një identitet që mund të jetë vetëm përbërës i tij? Thuhet: edhe austriakët ishin gjermanë, por kanë krijuar shtetin e tyre dhe identitetin e tyre dhe Harrohet se Austria është krijuar në kohën e feudalizmit. Feudalizmi ishte rend i feudalëve dhe i bujkrobërve të tyre dhe prej popujve të ndarë në feude të tilla në procesin e bashkimit janë krijuar shtetet kombëtare. Por, shumë rrallë ka ngjarë edhe tjetra: prej një populli mund të jenë bërë dy shtete. Austria është një shembull i tillë: prej një populli gjerman janë krijuar dy shtete – Gjermania dhe Austria. Mendësia feudale ka vdekur me vdekjen e feudalizmit në Evropë. Si pasojë e Luftës së Dytë Botërore prej Gjermanisë ishte ndarë dhe bërë shtet pjesa lindore, por gjermanët lindorë kurrë nuk kanë kërkuar që të krijojnë identitet të ri kombëtar. Edhe koreanët janë të ndarë në dy shtete, por as koreanët jugorë nuk kanë kërkuar që të bëjnë identitet të ri kombëtar me të cilin do të dalloheshin prej koreanëve veriorë, as koreanët veriorë nuk kanë kërkuar të bëjnë identitet të ri kombëtar me të cilin do të dallonin prej atyre jugorë. Këtë nuk e ka bërë, madje, as diktatori Kim Il Sungu. Tajvani është i ndarë prej Kinës – si shtet. Tajvanezët duan të ruajnë pavarësinë e shtetit të Tajvanit, por nuk kërkojnë të krijojnë identitet të ri kombëtar, sepse duan të quhen kinezë. Konfederata e Bosnjës e Hercegovinës është e përbërë prej dy shtetesh: Federatës Myslimane – Kroate dhe Republikës Serbe, por serbët e kësaj republike nuk kërkojnë të bëjnë identitet të ri kombëtar: mbesin çka ishin. Në qoftë se të gjitha këto të dhëna që e kundërshtojnë arsyeshmërinë e krijimit të identitetit të ri kombëtar në Kosovë, që do të quhej kombi kosovar, me të cilin kosovarët do të dallonin prej shqiptarëve, si thonë disa, si austriakët prej gjermanëve, në qoftë se, pra, këto të dhëna dihen edhe prej atyre që paraqesin mendime për këtë identitet të ri kombëtar, shtrohet pyetja: pse atëherë duan të bëjnë diçka që s’bëhet askund në botë sot? Koncepti feudal dhe koncepti modern për kombin Sigurisht nuk ka vetëm një përgjigje në këtë pyetje por, sigurisht, një përgjigje është kryesorja. Popujt evropianë që moti janë liruar prej mendësisë feudale, por nuk mund të thuhet se prej kësaj mendësie janë liruar edhe feudalët tanë politikë dhe bujkrobërit e tyre intelektualë. Ideologjia feudale ishte ideologji në të cilën përfaqësoheshin dhe me të cilën mbroheshin interesat e shtëpive feudale. Edhe ideologjia e identitetit të ri kombëtar kosovar në të vërtetë është ideologji në të cilën përfaqësohen dhe me të cilën mbrohen interesat e disa individëve dhe të disa grupeve politike dhe intelektuale në Kosovë. Nuk është e çuditshme, prandaj, pse ithtarët më të përkushtuar të kësaj ideologjie separatiste, feudale, gjenden kryesisht në disa institucione politike dhe në disa institucione shkencore e kulturore. Mund të besohet se kosovarizmi, që do të kurorëzohej si identitet i ri kombëtar, i frymëzuar dhe i propaganduar prej këtyre grupeve politike e intelektuale dhe prej institucioneve ku gjenden nxitësit e tyre, në të vërtetë synon të bëhet ideologji kundër konceptit modern: një popull shqiptar, një kulturë shqiptare, një gjuhë letrare shqipe, një komb shqiptar; a, rrjedhimisht, ideologji kundërhistorike me të cilën do të mposhtej përgjithmonë ideja që e ka lëvizur historinë e popullit shqiptar prej Lidhjes së Prizrenit e këndej: ideja e bashkimit kombëtar. Pse jo? Interesat e atyre që kanë arsye të frikësohen prej tërësisë gjithmonë përfaqësohen dhe mbrohen më mirë me përkushtime ndaj pjesës sesa me përkushtime ndaj tërësisë. Kjo është logjika e njohur feudale: më mirë i pari në fshat sesa i fundit në Romë. Mos do të thotë kjo se identiteti i ri, më parë sesa kategori kombëtare, është kategori ekonomike apo, ndoshta, kombëtare dhe ekonomike njëkohësisht. Në fund të shtjellimit të mësipërm është e kuptueshme të rishtrrohen pyetjet: cilat janë arsyet e përpjekjeve për ndryshimin e parimeve themelore mbi të cilat është krijuar gjuha strandarde, apo, madje, për krijimin e një gjuhe tjetër standarde për shqiptarët e Kosovës dhe shqiptarët gegë përgjithësisht? Cilat janë arsyet e gjykimeve të anshme, të tejshquarjeve, tejtheksimeve të vetëdijeve fetare e të qëndrimeve të anshme të disa institucioneve politike e shtetërore ndaj ndonjërës prej këtyre vetëdijeve? Cilat janë arsyet e përpjekjeve për krijimin e identitetit të ri kombëtar, të quajtur identiteti kosovar? Cilat janë arsyet e përpjekjeve dhe gjykimeve të këtilla që mund të ushtrojnë ndikim çintegrues në proceset integruese gjithëshqiptare dhe, rrjedhimisht, ndikim shpërbërës ndaj identitetit kombëtar shqiptar? Përgjigjia, duket, është kjo: në bazën e përpjekjeve dhe gjykimeve të tilla qëndron mimikria politike! … /Trajtesën "IDENTITETI KOMBËTAR DHE MIMIKRIA POLITIKE" e keni të plotë në #mekuliPress.com

Letërsia amerikane nga Kolonialët Bashkohor deri të letërsia anti-tardicionale,në poezi,prozë deri në politikat anti establishmentit dhe ajo bashkohore(1939)

Shkruan Akademik Flori Bruqi,PHD 

 Nga Kolonialët në Bashkëkohor Letërsia amerikane nuk lehtësisht i jep hua klasifikimit sipas periudhës kohore. 

Duke pasur parasysh madhësinë e Shteteve të Bashkuara dhe popullsinë e saj të ndryshme, shpesh ndodhin disa lëvizje letrare në të njëjtën kohë. 

Megjithatë, kjo nuk i ka ndaluar dijetarët letrar që të bëjnë një përpjekje. 

Këtu janë disa nga periudhat më të zakonshme të letërsisë amerikane nga periudha koloniale deri në të tashmen. 

 Periudha Koloniale (1607-1775) 

 Kjo periudhë përfshin themelimin e Jamestown deri në Luftën Revolucionare.

 Shumica e shkrimeve ishin të natyrës historike, praktike ose fetare. 

Disa shkrimtarë që nuk mungojnë nga kjo periudhë përfshijnë Phillis Wheatley , Pambuk Mather, William Bradford, Anne Bradstreet dhe John Winthrop . 

Përshkrimi i parë i skllevërve , një tregim i vuajtjeve të pazakonta dhe çlirimi i zjarrtë i Hammonit britanik, një njeri  zezakë , u botua në Boston në 1760. 

 Epoka Revolucionare (1765-1790) 

Duke filluar një dekadë para Luftës Revolucionare dhe duke përfunduar rreth 25 vjet më vonë, kjo periudhë përfshin shkrimet e Thomas Jefferson , Thomas Paine , James Madison dhe Alexander Hamilton . 

Kjo është ndoshta periudha më e pasur e shkrimit politik që nga antikiteti klasik. 

Vepra të rëndësishme përfshijnë “Deklaratën e Pavarësisë”, Dokumentet Federaliste dhe poezinë e Joel Barlow dhe Philip Freneau. 

 Periudha e Hershme Kombëtare (1775 – 1828) 

 Kjo epokë në Letërsinë Amerikane është përgjegjëse për veprat e para të dukshme, siç është komedia e parë amerikane e shkruar për skenën – Kontrasti nga Royall Tyler, 1787 – dhe libri i parë amerikan – Fuqia e simpatisë nga William Hill, 1789. 

Uashingtoni Irving , James Fenimore Cooper dhe Charles Brockden Brown merren me krijimin e një fiction të veçantë amerikan, ndërkohë që Edgar Allan Poe dhe William Cullen Bryant filluan të shkruajnë poezi që ishin dukshëm të ndryshëm nga ajo e traditës angleze. 

 Rilindja Amerikane (1828 – 1865)

I njohur gjithashtu si Periudha Romantike në Amerikë dhe Epoka e Transcendentalizmit , kjo periudhë pranohet zakonisht të jetë letërsia më e madhe amerikane. Shkrimtarë të mëdhenj përfshijnë Walt Whitman , Ralph Waldo Emerson , Henry David Thoreau , Nathaniel Hawthorne , Edgar Allan Poe dhe Herman Melville. Emerson, Thoreau dhe Margaret Fuller merren me formimin e literaturës dhe idealeve të shumë shkrimtarëve të mëvonshëm. Kontribute të tjera kryesore përfshijnë poezinë e Henry Wadsworth Longfellow dhe tregimet e shkurtra të Melville, Poe, Hawthorne dhe Harriet Beecher Stowe. 

Përveç kësaj, kjo epokë është pika e inaugurimit të Kritikës Amerikane të Letërsisë , të udhëhequr nga Poe, James Russell Lowell dhe William Gilmore Simms. 

Vitet 1853 dhe 1859 solli romanet e para afrikano-amerikane: Clotel dhe Our Nig . Periudha Realiste (1865 – 1900) 

 Si rezultat i Luftës Civile Amerikane, Rindërtimit dhe Epokës së Industrializmit, idealet amerikane dhe ndërgjegjësimi vetë-ndryshuan në mënyra të thella dhe letërkëmbimi amerikan u përgjigj. 

Disa nocione romantike të Rilindjes Amerikane zëvendësohen me përshkrime realiste të jetës amerikane, të tilla si ato të përfaqësuara në veprat e William Dean Howells, Henry James dhe Mark Twain.

Kjo periudhë gjithashtu krijoi shkrime rajonale, siç janë veprat e Sarah Orne Jewett, Kate Chopin , Bret Harte, Mary Wilkins Freeman dhe George W. Cable. Përveç Walt Whitman, një tjetër poet master, Emily Dickinson , u shfaq në këtë kohë. 

 Periudha natyrore (1900 – 1914) 

Kjo periudhë relativisht e shkurtër përcaktohet nga këmbëngulja e saj për rikrijimin e jetës, pasi jeta është në të vërtetë, madje edhe më shumë sesa realistët në dekadat e mëparshme. Shkrimtarë të natyralizmit amerikan si Frank Norris, Theodore Dreiser dhe Jack London krijuan disa nga romanet më të fuqishme në histori letrare amerikane. 

Personazhet e tyre janë viktima që bien pre e instinkteve të tyre bazë dhe faktorëve ekonomikë dhe sociologjikë. Edith Wharton shkroi disa nga klasikët më të dashur të saj, si “Custom of the Country” (1913), Ethan Frome (1911) dhe House of Mirth (1905) gjatë kësaj periudhe kohore. 

 Periudha Moderne (1914 – 1939) 

 Pas Rilindjes Amerikane, Periudha Moderne është mosha e dytë më me influencë dhe e pasur artistikisht e shkrimit amerikan. Shkrimtarët e saj të mëdhenj përfshijnë poetë të tillë si EE Cummings, Robert Frost , Ezra Pound, William Carlos Williams, Carl Sandburg, TS Eliot, Wallace Stevens dhe Edna Shën Vincent Millay . 

Novelistë dhe shkrimtarë të tjerë prozë të kohës përfshijnë Willa Cather, John Dos Passos, Edith Wharton, F. Scott Fitzgerald, John Steinbeck, Ernest Hemingway, William Faulkner, Gertrude Stein, Sinclair Lewis, Thomas Wolfe dhe Sherwood Anderson.

Periudha Moderne përmban brenda saj disa lëvizje të mëdha duke përfshirë Epokën e Xhazit, Rilindjen e Harlemit dhe Gjeneratën e Humbur. 

Shumë nga këta shkrimtarë u ndikuan nga Lufta e Parë Botërore dhe zhgënjimi që pasoi, veçanërisht emigrantët e Gjeneratës së Humbur. Për më tepër, Depresioni i Madh dhe Marrëveshja e Re rezultuan në disa prej shkrimeve më të mëdha sociale të Amerikës, siç janë romanet e Faulkner dhe Steinbeck dhe drama e Eugene O’Neill. Gjenerimi i Beatit (1944 – 1962) Shkrimtarët Beat, të tillë si Jack Kerouac dhe Allen Ginsberg, ishin të përkushtuar ndaj letërsisë anti-tradicionale, në poezi dhe prozë, dhe në politikat anti-establishment. 

Kjo periudhë kohore pa një rritje në poezinë dhe seksualitetin e rrëfimit në letërsi, gjë që rezultoi me sfida ligjore dhe debate mbi censurën në Amerikë. William S. Burroughs dhe Henry Miller janë dy shkrimtarë veprat e të cilëve ballafaqohen me sfida të censurës dhe të cilët, së bashku me shkrimtarët e tjerë të kohës, kanë frymëzuar lëvizjet kundërkulturore të dy dekadave të ardhshme.

Periudha Bashkëkohore (1939 – E pranishme) 

 Pas Luftës së Dytë Botërore, literatura amerikane është bërë e gjerë dhe e larmishme në aspektin e temës, mënyrës dhe qëllimit. Aktualisht, ka pak konsensus se si të bëhet klasifikimi i 80 viteve të fundit në periudha apo lëvizje – ndoshta më shumë kohë duhet të kalojë, para se studiuesit të mund t’i bëjnë këto përcaktime. Kjo është thënë, ka një numër të shkrimtarëve të rëndësishëm që nga viti 1939, veprat e të cilëve tashmë mund të konsiderohen si “klasike” dhe që ka të ngjarë të bëhen kanonizuar. Disa nga këto janë: Kurt Vonnegut, Amy Tan, John Updike, Eudora Welty, James Baldwin, Sylvia Plath, Arthur Miller, Toni Morrison, Ralph Ellison, Joan Didion, Thomas Pynchon, Elizabeth Bishop, Tennessee Williams, Sandra Cisneros, Richard Wright, Tony Kushner, Adrienne Rich, Bernard Malamud, Saul Bellow, Joyce Carol Oates, Thornton Wilder, Alice Walker, Edward Albee, Norman Mailer, John Barth, Maya Angelou dhe Robert Penn Warren. 

 Letërsia amerikane, më e rëndësishmja në botë Shkrimtari amerikan Philip Roth, kandidat për çmimin “Nobel” për letërsi, vjen në një rrëfim për romanin e tij më të ri “Përulja”, ndërsa flet edhe për debatin e nisur mbi veçimin e kulturës amerikane, si edhe mbi Presidentin Barack  Obama, të cilin ai e mbështeti Philip Roth tani gjendet në shtëpinë e tij në Upper West Side.

 Është një apartament me një elegancë të madhe, i mbushur me aparatura teknologjike, gjë kjo që nuk pritej. Sapo është kthyer nga shtëpia në Connecticut, ku kaloi verën, duke mbushur dhe kompletuar romanin e ri, i cili së shpejti pritet të dalë në Amerikë nën titullin “The Humbling”, (“Përulja”) duke nisur kështu menjëherë rrugën drejt një romani tjetër të ri, të cilit nuk ia ka vendosur ende emrin. Më parë, pat thënë se e ndjente shumë peshën e pleqërisë dhe se kishte një ndjesi boshe për ëndrrat e tradhtuara dhe për humbjen e njerëzve të dashur. Me këtë prodhim konstant librash duket sikur i përgjigjet para së gjithave një ndjesie gabimi, por kjo prodhimtari është para së gjithash mënyra krenare për të përkufizuar veten dhe të përjetësojë nëpërmjet krijimtarisë konceptin e vet të ekzistencës. Kur i thua se gjatë intervistës do të preket edhe tema e polemikave mbi veçimin e dyshuar të kulturës amerikane, ai reagon me një buzëqeshje plot habi. “Nuk arrij të kuptoj se cili është argumenti i kësaj polemike”, më shpjegon duke tundur kokën. “Ndonjëherë të vjen të pyesësh madje edhe se përse diskutohet mbi një gjë të tillë. Por unë parapëlqej të flas për ato që shkruaj dhe do të shikosh që nëse e nisim kështu do ta prekim edhe atë argument”. Përulja për të cilën flet titulli i romanit të tij të fundit lind nga një çmagjepsje e hidhur: Roth është një shkrimtar tepër i pastër dhe i qartë për të rënë pre e dobësisë së keqardhjes, por fletët lënë të shfaqet një unazë prekëse që na thotë se jeta është më shumë se vetëm një mister i dhimbshëm. “Shumë më kanë pyetur se si unë kaq papritmas shkrova për një personazh të ri në moshë”. Dhe nuk shton gjë tjetër, por çohet prej kolltukut për të treguar një foto ku shfaqet me një uniformë ushtarake, e shkrepur gjatë kohës së luftës në Kore. Është pikërisht periudha në të cilën zhvillohen ngjarjet në roman dhe në foto Roth ka të njëjtën moshë me protagonistin e romanit Marcus Messner. “Gjatë kohëve të fundit kam shkruar vetëm për të moshuar”, tregon e sakaq fikson fotografinë, “dhe ja ku të rrëfej se isha pak i lodhur me këto personazhe. Kësaj here doja të tregoja një histori të paeksperiencë dhe dëshpërimi të një periudhe historike që kemi tendencë ta harrojmë. Unë u bëra pjesë e atij konflikti të tmerrshëm, por që për fat të mirë ajo luftë mori fund para se të nisesha”. Si ndodhi që edhe një herë ju zgjodhët të sillnit në vëmendjen e lexuesit një tregim me nisje erotike dhe konflikte me botën akademike? Më interesonte të tregoja shtypjen seksuale, atë që ndodhte para viteve ‘60. Ngjarjet zhvillohen në një kolegj, ku ofrohen edhe elemente të tjera shtypjeje e konfliktesh, edhe pse më duhet të them se si docent unë kam pasur një eksperiencë interesante. Dyshoj se ndonjë do të ketë guxuar ndonjëherë t‘ju krijojë probleme. Mbi këtë pikë nuk do të dëshiroja të komentoja. Them vetëm se më kanë dhënë liri atëherë kur vendosa të nisja një kurs mbi Bellow dhe Kafkën. Dy shkrimtarë që u analizuan për kontrast të njëri-tjetrit. E njëjta gjë ndodhi edhe për sa u përket kurseve mbi autorët francezë, si Mauriac, Celine dhe Gide. Gjatë përballjes me dekanin e universitetit ju e cilësoni “indinjatën” si fjalën më të bukur të gjuhës angleze. Nuk është se domosdoshmërisht këtë e mendoj edhe unë, por them se ishte një cilësim i duhur për psikologjinë e protagonistit të romanit tim, gjithaq e duhur edhe për atë moment tensionimi. Marcus është një hebre konservator që gjendet në një ambient protestantësh dhe dashurohet me një “shiksa”, një “të edukuar”. Olivia është para së gjithash një vajzë e bukur, tërheqëse, me një shpirt të lirë. Kur nisa të shkruaj për të nuk e kisha menduar që ajo mund të kishte elemente kaq dramatike. Personazhi është zhvilluar së bashku me romanin deri sa mbërriti në dëshpërimin e vet. Rritja është gjithnjë një akt shkëputjeje? Nuk jam edhe kaq kategorik. Varet nga prindërit dhe nga fëmijët. Ju mendoni se është thelbësore të luftosh dhe të përulesh, por në librat tuaj përvojat shkaktojnë të tjera dhimbje. Është thelbësore të luftosh për lirinë që ka një vlerë të patjetërsueshme, por si e tillë mbart me vete edhe probleme, plagë dhe dhimbje. Megjithatë, eksperiencat sjellin edhe kënaqësi dhe jeta e përditshme na mëson edhe të kundërtën: shumë njerëz nuk luftojnë aspak dhe duken të lumtur me të mos ndryshuarin. Advertisements REPORT THIS AD Marcus “gjen belanë” kur refuzon të frekuentojë shërbesën fetare, duke shpjeguar që zgjedhja nuk lind prej faktit që është një hebre i vëmendshëm, por sepse është një ateist i zjarrtë. Është një përkufizim që ju shkon për shtat edhe juve? Unë jam ateist, por nuk e ndiej të nevojshme të përdor termin i “zjarrtë”. Ndërsa Marcusi i ri me sa duket e ndjen këtë nevojë. Në “The Humbling”, romanin që sapo e keni bërë publik për shtypin, protagonisti është sërish një i moshuar. Është një aktor teatri, 64 vjeç, që zbulon se nuk di më të aktrojë. Është një histori mbi dramën e të zbuluarit, që papritmas nuk ke më talent. Një tjetër ngjarje e hidhur, e shënjuar nga një humbje. Do të të them që unë kështu e shikoj jetën? Mjaftojnë librat për ta thënë. Por çfarë mendoni për polemikën mbi veçimin e kulturës amerikane? Është një polemikë kaq qesharake saqë nuk arrij as ta kuptoj. Unë mendoj që letërsia amerikane, nga pas lufta e deri në ditët tona, ka qenë më e rëndësishmja në botë me autorë si Faulkner, Hemingway dhe Bellow. Edhe në ditët tona kemi shkrimtarë të rangut të parë, si Don DeLillo, E. L. Doctorow, Cynthia Ozick, Joyce Carol Oates, apo Toni Morrison. Ndihem i shoqëruar nga kolegë të shkëlqyer. Ju nuk e keni fshehur asnjëherë një lloj shkëputjeje ndaj filmave që janë ndërtuar mbi romanet tuaja. Nuk është ndonjë sekret i madh që unë nuk jam entuziast për atë që është bërë me romanet e mi. Por dua të jem i qartë: mendoj se kinemaja është një lloj arti aspak inferior në krahasim me letërsinë dhe mendoj se ekzistojnë filma të mirë dhe të këqij, ashtu si romane të mirë dhe të këqij. Për shembull, kohët e fundit kam parë “L‘heure d‘etè” i Oliver Assayas që mu duk shumë i bukur. Një vit më parë keni thënë se mbështesnit fitoren e Obamës. Sot ndiheni i kënaqur? Shumë. Më ka ardhur shumë mirë dhe vlerësoj atë që po bën dhe po tenton të bëjë….